Ποιότητα ζωής... σε δύσκολους καιρούς

Δευτέρα 08 Οκτωβρίου 2012

Δευτέρα 08 Οκτωβρίου 2012

Ποιότητα ζωής... σε δύσκολους καιρούς

Μέσα στις δυσμενείς συνθήκες στις οποίες ζούμε, μέσα σε μία καθημερινότητα πολύπλοκη και ρευστή, καλούμαστε να φροντίσουμε όσο το δυνατόν περισσότερο τον εαυτό μας.

Είναι βέβαιο ότι οι εξωτερικές συνθήκες επηρεάζουν τον άνθρωπο, έτσι η οικονομική κρίση, οι δύσκολες πολιτικές και κοινωνικές συνθήκες, τείνουν να προκαλούν το συναίσθημα της απογοήτευσης, της ματαίωσης ή ακόμα και της απελπισίας, τα οποία οδηγούν σε παραίτηση και μελαγχολία. Παρ’ όλα αυτά, όσο και αν μία κατάσταση φαίνεται αδιέξοδη, αυτό που ο καθένας πάντα διατηρεί είναι η επιλογή για το πώς θα τη διαχειριστεί. Υπάρχουν, λοιπόν, τρόποι να προστατέψουμε την υγεία μας και να ενισχύσουμε την ποιότητα της ζωής μας, στο βαθμό που αυτό είναι δυνατό.

Σε εποχές ιδιαίτερα δύσκολες, οι άνθρωποι οι οποίοι προσαρμόστηκαν και τα κατάφεραν καλύτερα ήταν εκείνοι οι οποίοι έφεραν στην επιφάνεια τις δημιουργικές τους πλευρές, οραματίστηκαν μία καλύτερη ζωή και έμειναν πιστοί στις αξίες τους. Μία από τις διάσημες ιστορίες είναι του ψυχιάτρου Βίκτορ Φρανκλ που κατάφερε να επιβιώσει μέσα σε τέσσερα από τα πιο άγρια στρατόπεδα συγκέντρωσης ως αιχμάλωτος των ναζί και να μετατρέψει τη φρικιαστική του εμπειρία σε μάθημα ζωής για εκατομμύρια ανθρώπους που διάβασαν έπειτα τα βιβλία του ή άκουσαν τις διαλέξεις του.

Το να επιλέγουμε συνειδητά τον τρόπο με τον οποίο ζούμε - δηλαδή τις αξίες και τη συμπεριφορά μας- και τις σχέσεις που δημιουργούμε, βελτιώνει την ποιότητα ζωής μας. Οι έρευνες δείχνουν ότι επιβιώνουν τελικά ή ζουν με καλύτερη υγεία όσοι διατηρούν την ανθρωπιά τους και υιοθετούν τις αξίες της αλληλεγγύης, της αλληλοβοήθειας και της συμπαράστασης, σε αντίθεση με τη στάση του «ο σώζων εαυτώ σωθείτω». Τα συναισθήματα αγάπης που εκφράζουμε και που λαμβάνουμε μπορούν να νικήσουν τον σωματικό και ψυχικό πόνο, αφού ερεθίζουν τα κέντρα ευχαρίστησης του εγκεφάλου αλληλοβοήθεια, κατευνάζουν το στρες, βοηθούν την καρδιά και περιορίζουν τις δυσμενείς συνέπειες του γήρατος μακροπρόθεσμα. Σε αντίθεση, οι οικονομικές απολαβές φάνηκαν ανίκανες να το επιτύχουν αυτό.

Τα παραπάνω φαίνεται ότι βοηθούν την πρόοδο και σε επαγγελματικό επίπεδο, καθώς γινόμαστε περισσότερο αποδοτικοί και ικανοί να αδράξουμε τις ευκαιρίες, όταν διατηρούμε την εσωτερική μας ισορροπία. Χρειάζεται λοιπόν να περάσουμε από την ανακύκλωση των δυσάρεστων ειδήσεων και της απαισιοδοξίας στην υιοθέτηση μίας δυναμικής και θετικής στάσης για τη ζωή. Επιπλέον, χρειάζεται να δώσουμε ένα νόημα στη δύσκολη κατάσταση που βιώνουμε, να αναθεωρήσουμε κάποιες αντιλήψεις, και εν γένει να τη μετατρέψουμε σε ευκαιρία για μία ουσιαστικότερη και ποιοτικότερη ζωή . Όταν δεν μπορούμε να αλλάξουμε την κατάσταση, η πρόκληση είναι να αλλάξουμε τον εαυτό μας. Επίσης, είναι σημαντικό να συνειδητοποιούμε ότι ο καθένας από εμάς συμμετέχει σε αυτό που ονομάζουμε κοινωνία. Αν πάρει ο καθένας ξεχωριστά την ευθύνη του, μας λένε οι συστημικοί επιστήμονες, τότε η κατάσταση θα αλλάξει. Είναι ανώφελο, λένε, να περιμένουμε να αλλάξουν οι άλλοι ή η κατάσταση για να αλλάξουμε και εμείς τις δυσλειτουργικές συμπεριφορές μας. Μια ζωή, όπως λέει ο Φρανκλ, που εξαρτάται από την τυχαία εξέλιξη του αν τα πράγματα θα πάνε καλά, δεν αξίζει να τη ζεις.

Τα πράγματα αλλάζουν διαρκώς, όπως έχει πει εδώ και αιώνες ο Ηράκλειτος, συνεπώς χρειάζεται να διευρύνουμε το πλαίσιο και να δούμε τις δυσκολίες παίρνοντας κάποια απόσταση. Πολλοί έχουν μιλήσει για την θεραπευτική επίδραση που έχει μία επίσκεψη στο Πλανητάριο και η ατένιση του σύμπαντος, η αίσθηση τελικά ότι υπάρχει κάτι πολύ μεγαλύτερο από εμάς και τα βάσανά μας και ότι εμείς αποτελούμε απλώς ένα μέρος ενός μηχανισμού που κινείται αέναα, παρά τις προσωπικές ή συλλογικές μας αντιξοότητες.

 Λίνα Καΐρη, ΜΑ κλινική ψυχολόγος www.lina-kairi.gr, lina.kairi@gmail.com

More for you

 
 

Don't Miss