Sigmund Freud: 7 άγνωστα στοιχεία για τον «πατέρα της ψυχανάλυσης» που έφυγε από τη ζωή σαν σήμερα

Έλενα Κρητικού
Τετάρτη, 23 Σεπτεμβρίου 2020

Ο «πατέρας της ψυχανάλυσης» κι ένας από τους πιο σημαντικούς και βαθυστόχαστους αναλυτές του 20ου αιώνα, Sigmund Freud έφυγε από τη ζωή σαν σήμερα, στις 23 Σεπτεμβρίου του 1939. Πολλές από τις επιστημονικές του θεωρίες προκαλούν μέχρι σήμερα, έντονους διαλόγους, αλλά πέρα από το γνωστό υλικό που άφησε πίσω, υπάρχουν μερικά πολύ ενδιαφέροντα στοιχεία, που έχουν συνδεθεί μέχρι σήμερα με το έργο και τη ζωή του. 

Ο Αυστριακός ψυχίατρος και θεμελιωτής της ψυχαναλυτικής σχολής στον τομέα της ψυχολογίας, είδε για πρώτη φορά το φως του κόσμου στις 6 Μάη του 1856. Μέχρι τον θάνατό του, αλλά και αργότερα, οι ριζοσπαστικές ιδέες του Freud σχετικά με τον τρόπο λειτουργίας του ανθρώπινου μυαλού, παρόλο που έθεσαν τις θεμελιώδεις βάσεις της επιστήμης της ψυχολογίας, δίχασαν την επιστημονική κοινότητα. Το History σε παλαιότερο αφιέρωμα για τη ζωή του ψυχαναλυτή, είχε προχωρήσει στη δημοσίευση άγνωστων στοιχείων και πληροφοριών για τη ζωή του.

Γνωρίζατε ότι παρά την ευρεία αναγνώριση του έργου του από το κοινό, η "Ερμηνεία των Ονείρων" ήταν αρχικά απλά μια εμπορική επιτυχία; Το βιβλίο του Freud, που θεωρείται ως η πιο σπουδαία δουλειά του, είχε πολύ λίγη αναγνώριση όταν δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά το 1899, πουλώντας μόλις 351 αντίτυπα σε έξι χρόνια. Η δεύτερη έκδοση για το βιβλίο του δεν κυκλοφόρησε καν μέχρι το 1909. 

Στη συνέχεια όμως, αν και γνωρίζουμε πόσο επιτυχημένος έγινε, αγνοούμε πως ο διάσημος καναπές του ήταν δώρο από έναν ασθενή που του χρωστούσε ευγνωμοσύνη. Όταν άρχισε να χρησιμοποιεί τη "διαλεκτική θεραπεία" κατά τη διάρκεια της ψυχανάλυσης, ο Freud καλούσε τους ασθενείς του να ξαπλώνουν στον περίφημο καναπέ του που ήταν δώρο από αυτόν τον ασθενή ως μια πιο "επίσημη" πράξη αντί για "ευχαριστώ". Ο ίδιος όπως πάντοτε, φυσικά καθόταν και παρατηρούσε τον ομιλητή από την πολυθρόνα του, κρατώντας σημειώσεις.  

Επόμενη, όχι και τόσο άγνωστη αλήθεια γύρω από τον "πατέρα της ψυχανάλυσης", είναι πως πίστευε ότι η κοκαΐνη είναι ένα θαυματουργό φάρμακο. Κατά τη δεκαετία του 1880, ο Freud έδειχνε ιδιαίτερο ενδιαφέρον για ένα όχι τόσο γνωστό αλλά νόμιμο φάρμακο, που χρησιμοποιούσε ένας Γερμανός στρατιωτικός γιατρός για να αναζωογονήσει τους ταλαιπωρημένους στρατιωτικούς. Το φάρμακο ήταν η κοκαΐνη και ο ίδιος άρχισε από νωρίς να πειραματίζεται με τα "θεραπευτικά οφέλη" της σε μια έγγραφη αναφορά του το 1884 με τίτλο “Περί Κοκαΐνης”, την οποία χαρακτήριζε ως έναν "ύμνο σε αυτή τη μαγική ουσία". 

Ο Freud, εκστασιασμένος από τον ενθουσιασμό, άρχισε να μοιράζει το "φάρμακο" σε φίλους, γνωστούς, σε όσους έκρινε ότι το είχαν ανάγκη μέχρι που παρατήρησε φαινόμενα εθισμού, τα οποία οδηγούσαν μέχρι και σε θάνατο. Συνέχισε ωστόσο, να χρησιμοποιεί ο ίδιος το φάρμακο για τη ρινική φλεγμονή, τις ημικρανίες και την κατάθλιψη μέχρι τα μέσα του 1890. Ανάμεσα στα παράξενα της ζωής του, ο σπουδαίος ψυχαναλυτής είχε μελετήσει και τη σεξουαλική ζωή των χελιών. Όσο σπούδαζε στο Πανεπιστήμιο της Βιέννης, είχε ασχοληθεί παράλληλα με τη ζωολογία.

Σε ένα από τα πολλά ερευνητικά του ταξίδια, κάπου στην Τεργέστη είχε εντρυφήσει στην αναπαραγωγή των χελιών με τον καθηγητή να του αναθέτει να κάνει έρευνα ειδικά για τα αρσενικά, αναζητώντας τους όρχεις τους. Μετά από πολλές ώρες μελέτης και ανατομίας, ο Freud κατέληξε στο συμπέρασμα πως "όλα τα χέλια που έχουν ερευνήσει, είναι θηλυκά". Και μετά την ενασχόλησή του με τη ζωολογία, ήρθε η στιγμή να μάθουμε πως ο αγαπημένος ψυχαναλυτής του 20ου αιώνα είχε αρνηθεί 100.000 δολάρια από έναν Αμερικανό μεγιστάνα του Hollywood. 

Μετά το 1925, η φήμη του Freud είχε αρχίσει να εξαπλώνεται δυναμικά με αποτέλεσμα ο παραγωγός ταινιών, Σάμιουελ Γκόλντγουιν να του προσφέρει 100.000 δολάρια για να γράψει ή έστω να προσφέρει τις συμβουλές του για τη συγγραφή ενός σεναρίου με τίτλο, "Οι μεγάλες ιστορίες αγάπης στον κόσμο". Ο Freud δεν δέχτηκε όπως είχε κάνει ξανά άλλωστε, κατά το παρελθόν.

Όσο για τη σχέση του με το κάπνισμα ήταν παθολογική. Ήταν μανιώδης καπνιστής και είχε χειρουργηθεί πάνω από τριάντα φορές για αφαίρεση όγκων. Ο εθισμός ξεκίνησε μετά το πρώτο τσιγάρο που έκανε σε ηλικία είκοσι χρονών. Καθημερινά κάπνιζε πάνω από είκοσι πούρα και παρά τις ανησυχητικές προειδοποιήσεις των γιατρών, έλεγε πως η συγκεκριμένη συνήθεια αυξάνει την παραγωγικότητα και τη δημιουργικότητά του. Το 1923, μετά από πολλούς όγκους στο στόμα, οι γιατροί του αφαίρεσαν ένα μεγάλο μέρος από το σαγόνι του. Προχώρησε συνολικά σε 33 χειρουργικές επεμβάσεις μέσα στο διάστημα 16 χρόνων, αλλά ποτέ δεν σταμάτησε το κάπνισμα. 

Προχωρώντας προς το τέλος της ζωής του, ο Freud κυνηγήθηκε από τους Ναζί για τα βιβλία του, που τελικά κάηκαν το 1933 μεταξύ άλλων, από το ναζιστικό καθεστώς. Όπως είχε σχολιάσει ο ίδιος, "Έχουμε προοδεύσει. Στον Μεσαίωνα θα έκαιγαν εμένα". Ο Sigmund Freuud πέθανε λίγες εβδομάδες μετά την έναρξη του Δεύτερου Παγκοσμίου Πολέμου, ενώ οι τέσσερις αδερφές του που έμειναν στη Βιέννη οδηγήθηκαν και πέθαναν μέσα σε στρατόπεδα συγκέντρωσης. 

Γνωρίζατε ότι πιθανότατα στην αυτοκτονία του σπουδαίου ψυχαναλυτή, υπήρχε συνεργός; Όταν το 1939 είχε διαγνωστεί με καρκίνο του στόματος, λίγους μήνες μετά, άρπαξε το χέρι του γιατρού και φίλου του, Μαξ Σουρ, υπενθυμίζοντας του μια παλαιότερη υπόσχεση που του είχε δώσει, "να μην τον βασανίσει χωρίς λόγο". Πιστεύεται πως του είχε πει, "τώρα πια αυτό που ζω, δεν είναι παρά βασανιστήρια χωρίς λόγο". Μετά την άδεια της κόρης του ιδρυτή της ψυχανάλυσης, Άννα, ο γιατρός του χορήγησε μια υπερβολική δόση μορφίνης με ένεση για να ανακουφιστεί από τους υπερβολικούς πόνους. Ο Freud έπεσε σε κώμα και δεν ξύπνησε ποτέ, αλλά η ματιά του θα ζωντανεύει αιώνια μέσα από τις επιστημονικές του θεωρίες και τα σπουδαία του έργα.

Πηγή κεντρικής φωτογραφίας: Instagram/ hz.matmazel