WELL BEING ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

Γιατί όλο και περισσότεροι έφηβοι στο TikTok πιστεύουν ότι πάσχουν από Πολλαπλή Προσωπικότητα;


Έλενα Κρητικού

28 Ιανουαρίου 2022

Γιατί όλο και περισσότεροι έφηβοι στο TikTok πιστεύουν ότι πάσχουν από Πολλαπλή Προσωπικότητα;
Πολλαπλές ταυτότητες, κενά μνήμης κι ένας πλήρης επαναπροσδιορισμός της προσωπικότητας ορίζουν το DID που θεωρείται η «κοινή ψυχική ασθένεια» των νέων και γίνεται όλο και πιο δημοφιλής στο TikTok.

Μέχρι πρόσφατα, η αυτοδιάγνωση μιας ψυχικής ασθένειας ήταν πολύ σπάνια. Σήμερα πολλοί έφηβοι τολμούν να αυτοπροσδιοριστούν ως ασθενείς πριν επισκεφθούν κάποιον ειδικό, πιστεύοντας ότι έχουν συμπτώματα Διασχιστικής Διαταραχής Ταυτότητας ή Πολλαπλής Προσωπικότητας, η οποία συνήθως προκαλείται από μία τόσο έντονη τραυματική εμπειρία που το μυαλό αρχίζει να κατασκευάζει την ύπαρξη κι άλλων ταυτοτήτων για να το διαχειριστεί.

Οι συγκεκριμένοι έφηβοι αναφέρουν τα social media ως τον λόγο που πιστεύουν κάτι τέτοιο για τον εαυτό τους και αρκεί να ρίξει κανείς μια ματιά για να πειστεί για το παραπάνω, στο TikTok και την κοινότητα που έχει δημιουργηθεί για να αντιμετωπίσει τη συγκεκριμένη διαταραχή, γνωστή κι ως DID.

Η κοινότητα αυτή δεν γίνεται μόνο όλο και πιο δημοφιλής αλλά αποκτά όλο και περισσότερα μέλη. Παρόλο που μάλιστα πολλοί ψυχολόγοι προτρέπουν τους νέους να αναθεωρήσουν τον τρόπο που αντιλαμβάνονται τις παρελθοντικές τραυματικές τους εμπειρίες και να τις αξιολογήσουν διαφορετικά, τα social media θεωρείται ότι κάνουν στα μάτια τους, όλο και πιο δύσκολο αυτόν τον διαχωρισμό.

Τι ακριβώς είναι το DID;

Η Διασχιστική Διαταραχή Ταυτότητας (DID), γνωστή κι ως Πολλαπλή Προσωπικότητα, είναι μια ψυχική κατάσταση, η οποία χαρακτηρίζεται από πολλαπλά συμπτώματα και συνήθως ξεκινάει από λάθος διάγνωση. Μία ή περισσότερες ταυτότητες του ατόμου λειτουργούν με ή χωρίς συνείδηση ή και αντίληψη. Αυτό έχει ως άμεση συνέπεια να προκύπτουν προβλήματα μνήμης, αντίληψης, συνείδησης, προσοχής.

Το άτομο μπορεί να μην καταλαβαίνει ότι έχει διασχιστική συμπεριφορά αλλά έχει την εντύπωση ότι μπαίνει σε καταστάσεις αποσύνδεσης από τον πραγματικό του εαυτό.

Η συγκεκριμένη διαταραχή θεωρείται ότι λειτουργεί ως μηχανισμός άμυνας απέναντι σε υπερβολικά στρεσογόνες εμπειρίες και τραύματα όπως η σεξουαλική κακοποίηση κατά την παιδική ηλικία. Στην προσπάθεια να προστατευτεί, ο τραυματισμένος παιδικός εγκέφαλος κινείται ανάμεσα σε περισσότερες ταυτότητες για να μπορέσει να διαχειριστεί τον ψυχικό πόνο.

Εάν ένας ασθενής παρουσιάζει διαφορετικές ταυτότητες, τότε η καθεμία από αυτές έχει το δικό της όνομα, ιστορικό, ίσως και διαφορετική φωνή και φύλο. Η καθεμία έχει τον έλεγχο παντού ενώ αν υπάρχει αμνησία, το άτομο δεν θυμάται τι συνέβη κατά τη διάρκεια της εναλλαγής προσωπικότητας.

Ανάμεσα στις πιο «τρομακτικές» και σοβαρές επιπτώσεις, είναι οι συχνές παρεμβολές τραυματικών εμπειριών από το παρελθόν, η αμνησία, οι επιληπτικές κρίσεις και η αδυναμία συγκέντρωσης. Με βάση τα στατιστικά, πάνω από το 70% των ασθενών έχουν επιχειρήσει να αυτοκτονήσουν, σύμφωνα με την 5η έκδοση του εγχειριδίου της ψυχοθεραπευτικής κοινότητας: Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders.

Η κοινότητα DID στο TikTok

Ένας ασθενής με DID «χάνει την αίσθηση του χρόνου» ή εμφανίζει αμνησία για κάποια λεπτά μες στη μέρα που νομίζει ότι διαρκούν πολύ περισσότερο. Το παρακάτω video είναι χαρακτηριστικό στο TikTok. Έχει ήδη συγκεντρώσει 5.5 εκατομμύρια προβολές και δείχνει μια κοπέλα σε απόγνωση, η οποία κάνει μόνη της τη διάγνωση και ξεσπά σε κλάματα, κοιτάζοντας τον εαυτό της στον καθρέφτη.

@sometimesgimena #Destinationdepop #fyp #ZitHappens #foryoupage #WorthTheWait #mentalhealth #didsystem #mentalhealthmatters #viral #mentalhealthawareness #didfamily ♬ Runaway - AURORA

Η επίσημη διάγνωσή της έγινε πριν δύο χρόνια, στα 21 της και σκοπός της ζωής της είναι να βοηθήσει κι άλλα άτομα με DID. Η ίδια προσπαθεί να είναι πολύ προσεκτική με αυτά που ανεβάζει στο TikTok καθώς δεν θέλει να κάνει τον κόσμο να ταυτιστεί με τις εμπειρίες της ούτε θέλει να δώσει τη λανθασμένη εντύπωση ότι επιζητά όλη την προσοχή επάνω της.

Η διάγνωση της εν λόγω διαταραχής σε βάζει σε ένα είδος απομόνωσης, καταλήγουν οι νευροψυχολόγοι και η συμμετοχή σε κοινότητες όπως αυτή του TikTok, σε κάνει να αισθάνεσαι ότι κατά κάποιον τρόπο θεραπεύεσαι. Παρόλο που δεν υπάρχουν πολλές έγκυρες πληροφορίες για την εμφάνιση του DID στους εφήβους, πολλοί νέοι στο TikTok ισχυρίζονται ότι έχουν τα συμπτώματα της πολλαπλής προσωπικότητας, προχωρώντας σε λάθος αυτοδιαγνώσεις.

Πολλοί μάλιστα προσποιούνται ότι έχουν αυτά τα συμπτώματα για να γίνουν μέρος της κοινότητας και αυτό είναι μία από τις πιο επικίνδυνες τάσεις που αναδύονται στον κόσμο των social.

Το σημαντικό όπως καταλήγουν οι ειδικοί, είναι κάθε έφηβος να υπενθυμίζει στον εαυτό του το παρακάτω πριν δει οποιοδήποτε video στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης που θίγει ένα θέμα όπως το DID. Πρέπει να θυμάται ότι βλέποντας ένα post στο TikTok, γίνεται μέλος μιας συζήτησης κι όχι μιας επικίνδυνης αυτοδιάγνωσης που τις περισσότερες φορές τον κάνει να συγχέει την πλάνη με την πραγματικότητα και την ταυτότητά του.