Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο: «Η σιωπή δεν σημαίνει συναίνεση» - Θέσπιση ενός κοινού ορισμού του βιασμού στην ΕΕ

Την ανάγκη θέσπισης ενός ενιαίου ευρωπαϊκού ορισμού του βιασμού, βασισμένου στην απουσία συναίνεσης, αναδεικνύει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, καλώντας την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να καταθέσει σχετική νομοθετική πρόταση. Με ψήφισμα που εγκρίθηκε την Τρίτη, με 447 ψήφους υπέρ, 160 κατά και 43 αποχές, το Κοινοβούλιο ζητά να καθιερωθεί σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης ένας σαφής ορισμός, σύμφωνα με τον οποίο κάθε σεξουαλική πράξη χωρίς ελεύθερη και συνειδητή συναίνεση θα θεωρείται βιασμός. Η επόμενη κίνηση ανήκει στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η οποία καλείται να καταθέσει σχετική νομοθετική πρόταση, η οποία στη συνέχεια θα πρέπει να εγκριθεί από τα κράτη-μέλη — μια διαδικασία που θεωρείται πολιτικά απαιτητική.

Σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, «μόνο μια σαφής, θετική, ελεύθερη και χωρίς αμφισημίες ένδειξη συναίνεσης είναι έγκυρη» στις σεξουαλικές σχέσεις.

Τονίζεται ότι η σιωπή, η έλλειψη αντίστασης ή η απουσία ρητής άρνησης δεν μπορούν να ερμηνευθούν ως συναίνεση. Επιπλέον, η προηγούμενη συναίνεση, η προγενέστερη σεξουαλική συμπεριφορά ή ακόμη και μια υφιστάμενη σχέση - συμπεριλαμβανομένου του γάμου - δεν συνεπάγονται αυτόματα συναίνεση.

WHAT'S NEW

Πόσο επικίνδυνο είναι να παρκάρεις στο Παγκράτι; - Τι λένε τα στοιχεία για το road rage στην Αθήνα

Οι ευρωβουλευτές επισημαίνουν, επίσης, ότι η συναίνεση πρέπει να αξιολογείται στο εκάστοτε πλαίσιο, λαμβάνοντας υπόψη συνθήκες όπως η βία, η απειλή, η κατάχρηση εξουσίας, ο εκφοβισμός ή ο φόβος, αλλά και καταστάσεις ευαλώτητας, όπως η απώλεια συνείδησης, η μέθη, η χρήση ουσιών, ο ύπνος, η ασθένεια ή η αναπηρία.

Pexels

Το Κοινοβούλιο υπογραμμίζει ότι μόνο ένα νομικό πλαίσιο βασισμένο στη συναίνεση μπορεί να διασφαλίσει ουσιαστική πρόσβαση στη δικαιοσύνη για τα θύματα. Σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες, όπου ο ορισμός του βιασμού εξακολουθεί να βασίζεται στη βία, τα δικαστήρια καλούνται να ερμηνεύσουν τι συνιστά «βίαιη επίθεση» - μια ερμηνεία που δεν είναι πάντα ακριβής. Παράλληλα, η συνθήκη αυτή συχνά οδηγεί και σε δευτερογενή θυματοποίηση, όταν δηλαδή τα θύματα καλούνται να αποδείξουν ξανά και ξανά την κακοποίησή τους μέσα από διαδικασίες που τα τραυματίζουν περαιτέρω.

Το ψήφισμα προτείνει την υιοθέτηση μιας διαθεματικής και θυματοκεντρικής προσέγγισης, η οποία περιλαμβάνει άμεση ιατρική φροντίδα, σεξουαλική και αναπαραγωγική υγειονομική περίθαλψη, ασφαλή και νόμιμη άμβλωση, μετατραυματική υποστήριξη, ψυχολογική φροντίδα και νομική συνδρομή. Ζητείται, επίσης, η δημιουργία δωρεάν, εξειδικευμένων υπηρεσιών, όπως 24ωρα κέντρα αντιμετώπισης κρίσεων, καθώς και η υποχρεωτική κατάρτιση επαγγελματιών που θα έρχονται επαφή με επιζώσες και επιζώντες.

Μία στις είκοσι γυναίκες στην ΕΕ έχει υπάρξει θύμα βιασμού

Η εισηγήτρια της Επιτροπής Δικαιωμάτων των Γυναικών, Joanna Scheuring-Wielgus, τόνισε ότι «μία στις τρεις γυναίκες στην ΕΕ έχει υποστεί έμφυλη βία και μία στις είκοσι έχει υπάρξει θύμα βιασμού», υπογραμμίζοντας ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο υψώνει τη φωνή του υπέρ της δικαιοσύνης και καλεί την Επιτροπή να ενισχύσει την προστασία των θυμάτων σε ολόκληρη την Ένωση.

Συνολικά, το μήνυμα του ψηφίσματος είναι σαφές: μόνο το «ναι» σημαίνει «ναι». Ένα ελεύθερο, συνειδητό και ρητό «ναι» αποτελεί τη μόνη βάση για τη συναίνεση, ενώ κάθε σεξουαλική πράξη χωρίς αυτήν θα πρέπει να αναγνωρίζεται ως βιασμός σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση.