Γράφει η Δρ Ζέφη Δημαδάμα, Λέκτορας στο Τμήμα Διεθνών, Ευρωπαϊκών και Περιφερειακών Σπουδών του Παντείου Πανεπιστημίου, για την άνιση αντιμετώπιση των κοριτσιών στον αθλητισμό
Ένα σχολικό τρόπαιο στη Σκωτία έγινε αφορμή για μια συζήτηση που ξεπερνά κατά πολύ τα όρια ενός γηπέδου ή μιας αθλητικής επιτυχίας. Το περιστατικό, στο οποίο αναφερόμαστε, συνέβη στο Εδιμβούργο και ανέδειξε σε όλες τις διαστάσεις του ένα διαχρονικό ζήτημα: Tην άνιση αντιμετώπιση των κοριτσιών στον αθλητισμό — ακόμη και σε μικρές ηλικίες, ακόμη και εντός σχολικού περιβάλλοντος.
Με «ασήμαντες» μικρές κινήσεις, που συχνά παρουσιάζονται ως «λεπτομέρειες», οι ανισότητες είναι παρούσες και ριζώνουν, αντί να καταπολεμούνται.
Η ιστορία ξεκινά με την ομάδα ποδοσφαίρου κοριτσιών του South Morningside Primary School στο Εδιμβούργο, η οποία κατέκτησε ένα σημαντικό σχολικό τουρνουά. Τη στιγμή της βράβευσης, αυτό που θα έπρεπε να είναι μια γιορτή επιτυχίας μετατράπηκε σε απογοήτευση για τις αθλήτριες. Τα κορίτσια παρέλαβαν ένα μικρό πλαστικό τρόπαιο, το οποίο ωχριούσε μπροστά στο μεγάλο, εντυπωσιακό τρόπαιο που απονεμήθηκε στην ομάδα των αγοριών, την ίδια μέρα, για την επιτυχία τους.
Τα κορίτσια ηλικίας 10, 11 και 12 ετών ένιωσαν απογοήτευση και λύπη για το συμβάν αυτό και διαπίστωσαν, στην πράξη, τις έμφυλες ανισότητες εντός του σχολείου τους και σε σχέση με τους συμμαθητές τους.
Στα μάτια τους και στο μυαλό τους εύλογα αναδείχθηκε ένα ερώτημα: Tελικά, η προσπάθεια και η νίκη των κοριτσιών αξίζει λιγότερο από των αγοριών συμμαθητών τους στο ίδιο τουρνουά;
Παρά την απογοήτευση, τα κορίτσια δεν έκατσαν με σταυρωμένα χέρια, αλλά πήραν στα χέρια τους την ιστορία τους και κινήθηκαν μεθοδικά, ζητώντας απαντήσεις. Οι μαθήτριες διαμαρτυρήθηκαν, ρωτώντας ευθέως γιατί τα αγόρια πήραν ένα μεγάλο τρόπαιο, ενώ εκείνες «μόνο αυτό το μικρό πλαστικό πραγματάκι».
Και, στη συνέχεια, έκαναν κάτι που σπάνια βλέπουμε με τέτοια καθαρότητα: Διεκδίκησαν.
Τα κορίτσια έγραψαν επιστολή στους διοργανωτές του τουρνουά, ζητώντας ίση μεταχείριση και ίση αναγνώριση. Και ναι, η παρέμβασή τους είχε αποτέλεσμα. Οι διοργανωτές ανταποκρίθηκαν και τους παρέδωσαν ένα νέο, μεγάλο τρόπαιο, ίδιου μεγέθους με εκείνο των αγοριών.
Η επιτυχία τους δεν άλλαξε μόνο το κύπελλο — το τρόπαιο της νίκης — αλλά έστειλε ένα μήνυμα: ότι η ισότητα δεν είναι απλώς μια λέξη, αλλά καθημερινή στάση, την οποία πρέπει να διεκδικούμε σε κάθε βήμα μας.
Η ιστορία αυτή αποδεικνύει -για μια ακόμη φορά- πόσο νωρίς εμφανίζονται οι έμφυλες ανισότητες και διαιωνίζονται οι διακρίσεις. Σε ένα σχολείο, όπου θεωρητικά όλοι και όλες ξεκινούν από την ίδια αφετηρία, η ανισότητα μπορεί να κρυφτεί σε μια απονομή, σε ένα κύπελλο, σε ένα «τυχαίο» λάθος.
Η εκπαίδευση, όμως, και οι αγώνες για ισότητα και δικαιοσύνη έχουν αποτέλεσμα. Τα κορίτσια δεν σιώπησαν, δεν υπέμειναν σιωπηλά την αδικία, αλλά αντέδρασαν και διεκδίκησαν και ίσως αυτή να είναι η μεγαλύτερή τους νίκη.
Η ιστορία τους δεν αφορά απλώς το ποδόσφαιρο. Αφορά το δικαίωμα των κοριτσιών να ακούγονται, να συμμετέχουν και να αναγνωρίζονται ισότιμα. Κάθε φορά που ένα κορίτσι μαθαίνει ότι η επιτυχία του «μετράει» όπως και ενός αγοριού, κάνει ένα βήμα όχι μόνο για το άθλημά του, αλλά και για μια δικαιότερη κοινωνία.
