Η αλήθεια για τα Nutrition Apps: Πότε βοηθούν στην απώλεια βάρους και πότε χρειάζεσαι ειδικό;

Στην εποχή του smartphone, της άμεσης πρόσβασης στην πληροφορία και της τεχνητής νοημοσύνης, ακόμα και η διαχείριση του βάρους μας φαίνεται να είναι μόλις ένα κλικ μακριά και δεν είναι λίγοι αυτοί που αναρωτιούνται αν οι σύγχρονες εφαρμογές μπορούν να αντικαταστήσουν τον διατροφολόγο.

Ισχύει όμως ότι ένα app μπορεί να κάνει τη δουλειά ενός επιστήμονα;

Πότε αρκεί μία εφαρμογή και πότε η επίσκεψη σε έναν εξειδικευμένο επαγγελματία που έχει σπουδάσει διαιτολογία διατροφολογία - σχολές, μεταπτυχιακά, σεμινάρια, πρακτική, εξειδικεύσεις σε διατροφικές διαταραχές κ.λπ. - είναι επιβεβλημένη;

Πότε η τεχνολογία σου “λύνει" τα χέρια;

Τα nutrition apps, ειδικά όταν χρησιμοποιούνται για καταγραφή των διατροφικών σου συνηθειών, μπορεί να είναι εξαιρετικά ωφέλιμα:

• Αντικειμενική επίγνωση

Οι περισσότεροι άνθρωποι υποτιμούν την ενεργειακή τους πρόσληψη κατά περίπου 30-40% όμως η εφαρμογή δεν αφήνει τέτοια περιθώρια - λειτουργεί ως "καθρέφτης", αποκαλύπτοντας τις θερμίδες που κρύβονται σε σάλτσες, ροφήματα ή στο τσιμπολόγημα κατά τη διάρκεια του μαγειρέματος.

• Οπτικοποίηση της προόδου

Η δυνατότητα να παρακολουθείς γραφήματα με την πορεία του βάρους σου ή τη σταδιακή μείωση των μερίδων σε συνάρτηση με τα αποτελέσματα, προσφέρει ισχυρό ψυχολογικό κίνητρο και αίσθηση ελέγχου. Ακόμα και σαν… παιχνίδι να το δεις αρχικά, μπορεί να ενισχύσεις τη συμμόρφωση στο πλάνο, τουλάχιστον βραχυπρόθεσμα

Πότε το app γίνεται εμπόδιο;

Παρά την ευκολία τους, οι εφαρμογές διατροφής στερούνται κριτικής σκέψης και μπορούν να οδηγήσουν σε λάθος μονοπάτια, όπως:

• Ψευδαίσθηση ακρίβειας

Οι αλγόριθμοι που υπολογίζουν τις καύσεις (π.χ. "έκαψες 500 θερμίδες περπατώντας σήμερα") είναι συχνά υπερβολικοί, που σημαίνει ότι μπορεί να πέφτεις έξω στους υπολογισμούς σου.

• Ποιότητα vs ποσότητα

Μια εφαρμογή μπορεί να σε "επιβραβεύσει" επειδή έμεινες χαμηλά σε θερμίδες, ακόμα κι αν η διατροφή σου στερείται πρωτεΐνης ή βιταμινών, στοιχεία απαραίτητα για τη διατήρηση του μεταβολισμού και του μυϊκού ιστού. Επίσης, μπορεί να μην καταλαβαίνει τη διαφορά ανάμεσα σε 200 θερμίδες από αμύγδαλα και 200 θερμίδες από ένα αναψυκτικό.

Γιατί η ανθρώπινη επαφή πάντα θα υπερέχει;

Υπάρχουν περιπτώσεις όπου η τεχνολογία δεν μπορεί να αντικαταστήσει την επιστημονική γνώση, τον επαγγελματία διατροφολόγο που έχει αφιερώσει χρόνια μελετώντας και είναι σε θέση να δει τον άνθρωπο πίσω από τους αριθμούς:

• Εξατομικευμένη προσέγγιση

Οι εφαρμογές χρησιμοποιούν γενικούς μαθηματικούς τύπους (όπως ο Harris-Benedict) που αφορούν τον μέσο όρο του πληθυσμού. Ένας πτυχιούχος διαιτολόγος, όμως, διαθέτει την εμπειρία να προσαρμόσει το πλάνο στον δικό σου μοναδικό μεταβολισμό: θα λάβει υπόψη το ορμονικό σου προφίλ (π.χ. αντίσταση στην ινσουλίνη, θυρεοειδής), τις πρόσφατες αιματολογικές σου εξετάσεις και τον πραγματικό ρυθμό της καθημερινότητάς σου ώστε να καταλήξει σε ένα πλάνο διατροφής κομμένο και ραμμένο στα μέτρα σου.

• Διαχείριση ψυχοσύνθεσης

Ίσως το σημαντικότερο έλλειμμα των apps είναι η αδυναμία τους να διαχειριστούν την ψυχολογία του φαγητού. Ο ειδικός, όμως, θα εντοπίσει αν η σχέση σου με το φαγητό είναι τοξική και θα σε βοηθήσει να ξεπεράσεις το "όλα ή τίποτα" (τον φαύλο κύκλο δηλαδή όπου αν φας κάτι "απαγορευμένο", παρατάς όλη την προσπάθεια).

• Πρόληψη και υγεία

Αν υπάρχει οικογενειακό ιστορικό χοληστερίνης ή άλλων παθήσεων, ο διαιτολόγος θα σχεδιάσει ένα μενού που δεν στοχεύει μόνο στην εμφάνιση, αλλά κυρίως στη μακροζωία και τη σωστή λειτουργία του οργανισμού σου.

• Εκπαίδευση για "ελευθερία"

Ο τελικός στόχος ενός καλού ειδικού είναι να σε "αποφοιτήσει". Να σου μάθει δηλαδή να τρως σωστά χωρίς να χρειάζεται να ζυγίζεις το φαγητό σου ή να ανοίγεις το κινητό σου πριν από κάθε γεύμα.

Ναι, η τεχνολογία είναι ένα εξαιρετικά χρήσιμο εργαλείο, αλλά μόνο βοηθητικά μπορεί να λειτουργήσει - η επιστημονική καθοδήγηση είναι αυτή που θα σου χαρίσει την ελευθερία να ζεις υγιεινά χωρίς να χρειάζεται να ζυγίζεις κάθε μπουκιά ή να ανοίγεις το κινητό σου πριν από κάθε γεύμα.