Γιατί μερικοί άνθρωποι συνεχίζουν να μην μένουν σπίτι

Τετάρτη, 25 Μαρτίου 2020

Εγωιστές, επικίνδυνοι, αδαείς. Αυτές είναι οι λέξεις που χρησιμοποιούνται για να περιγράψουν τους ανθρώπους που συνεχίζουν να ζουν τη ζωή τους σαν να μην έχει αλλάξει τίποτα. 
Όμως πριν κρίνουμε ίσως πρέπει να δούμε την επιστήμη της κακής συμπεριφοράς και μετά να βγάλει ο καθένας τα δικά του συμπεράσματα.

Τις τελευταίες εβδομάδες έχουμε ακούσει για πολλούς θανάτους εξαιτίας του κορωνοϊού COVID-19, ενώ η καθημερινή μας ζωή έχει τροποποιηθεί ριζικά. Πολλοί από εμάς έχουν προσαρμοστεί σε μια κατάσταση όπου μένουμε στο σπίτι. Ωστόσο εξακολουθούμε να βλέπουμε ανθρώπους σε όλο τον κόσμο που συνεχίζουν να βγαίνουν έξω, χωρίς ιδιαίτερο λόγο. 

Γιατί όμως μερικοί άνθρωποι εξακολουθούν να συμπεριφέρονται επικίνδυνα;

Συναισθηματική επιδημιολογία

Το 2009, η ψυχολόγος Danielle Ofri έγραψε για ένα φαινόμενο που παρατηρούσε στους ασθενείς της. Διαπίστωσε ότι υπήρξε μια ψυχολογία, που έθετε σε κίνδυνο τον άνθρωπο και τις οικογένειές του κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης της γρίπης H1N1. Συγκεκριμένα στο άρθρο που δημοσιεύτηκε στη New England Journal of Medicine έγραφε: «Ακριβώς όπως υπάρχουν πρότυπα λοίμωξης, φαίνεται να υπάρχουν πρότυπα συναισθηματικής αντίδρασης ( συναισθηματική επιδημιολογία ) που συνδέονται με νέες ασθένειες»

Ασθένειες, ειδικά αυτές όπως ο COVID-19 (και την εποχή εκείνη, H1N1) που μπορεί να παραμείνουν ασυμπτωματικές μας κάνουν να φοβούμαστε και νιώθουμε μια αβεβαιότητα. Και οι φοβισμένοι και οι αβέβαιοι άνθρωποι συχνά κάνουν δύο πράγματα:

Υποθέτουν το χειρότερο 

Ενεργούν παράλογα

Επειδή δεν μπορούμε να δούμε τι σκέφτονται οι άνθρωποι, πρέπει να προσπαθήσουμε να το συμπεράνουμε από το πώς συμπεριφέρονται. Τις περισσότερες φορές, αυτό σημαίνει απλά ότι μαντεύουμε γιατί οι άνθρωποι κάνουν αυτό που κάνουν. Αυτό μπορεί να μας οδηγήσει στο να σκεφτόμαστε ότι κάποιοι σκοπίμως κάνουν ή λένε πράγματα που θα αυξήσουν την εξάπλωση αυτής της νόσου, αλλά δεν μπορούμε να γνωρίζουμε με βεβαιότητα τις πραγματικές τους προθέσεις.

Το μυαλό μπορεί να οδηγήσει σε βασικά σφάλματα απόδοσης. Με απλά λόγια, μόνο επειδή κάποιος ενεργεί κατά τρόπο που μπορεί να οδηγήσει στη μόλυνση άλλων ανθρώπων από τον COVID-19, δεν σημαίνει ότι δεν τον νοιάζει αν οι πράξεις του προκαλούν κακό σε άλλους. Αλλά οι εγκέφαλοί μας φυσικά μεταπηδούν σε αυτό το συμπέρασμα. Υποθέτουμε ότι οι άνθρωποι που ενεργούν άσχημα, είναι κακοί, ακόμη και σε αβέβαιες και περίπλοκες καταστάσεις, όπως μια παγκόσμια πανδημία.

Όπως αναφέρει ο Andrews στο βιβλίο του «The psychology of social chess and the evolution of attribution mechanisms: Explaining the fundamental attribution error. Evolution and Human Behavior», οι εγκέφαλοί μας προγραμματίζονται για να επιβιώσουν. Στο πλαίσιο μιας πανδημίας ο εγκέφαλός μας βλέπει αυτούς τους ανθρώπους ως επικίνδυνους και εγωιστές, διότι αν εμπιστευτούμε κατά λάθος ένα άτομο που είναι άρρωστο μπορεί να αρρωστήσουμε και εμείς. Αλλά αυτό το συμπέρασμα δεν βασίζεται σε ορθολογική λήψη αποφάσεων. Αντ 'αυτού, βασίζεται σε μια προκατάληψη στην οποία κινούμαστε επειδή φοβόμαστε, και έχουμε σαν προεπιλογή την αυτόματη και απλοποιημένη σκέψη.

Γιατί κάποιοι δρουν παράλογα κατά τη διάρκεια μιας πανδημίας

Ενώ σκεφτόμαστε πως μπορεί να ενεργούν από εγωισμό, υπάρχουν και άλλοι λόγοι που κάποιοι δεν ακολουθούν όλα όσα τους υποδεικνύουν οι ειδικοί. 

Δεν μπορούν να το καταλάβουν . Πολλοί άνθρωποι αγωνίζονται να αντιληφθούν τα μεγάλα και πολύπλοκα προβλήματα. Αισθάνονται σαν να παίζουν σε ταινία, παρά στην πραγματική ζωή. Η σχεδόν αδυναμία να καταλάβουν αυτή την πανδημία μπορεί να οδηγήσει σε αγνόηση ή άρνηση της πραγματικότητας.

Κάνουν ευσεβείς σκέψεις. Στην ψηφιακή εποχή, δεν χρειάζεται πολύ για να βρείτε ένα άρθρο που να σας λέει ό,τι θέλετε να ακούσετε.  Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε σκέψεις που ελαχιστοποιούν ή μηδενίζουν τη σοβαρότητα της κατάστασης. 

Δεν το πιστεύουν. Οι ειδήσεις μας κατακλύζουν εδώ και χρόνια από συγκλονιστικές ιστορίες. Εάν συνεχώς μας λένε ότι ο κόσμος βρίσκεται σε κρίση, δεν μπορούμε να λάβουμε σοβαρά υπόψη κάποιους που ξαφνικά προσπαθούν να μας πείσουν ότι αυτή η κρίση είναι διαφορετική. Έχουμε γίνει απευαισθητοποιημένοι εξαιτίας των συνεχόμενων κακών ειδήσεων.

Είναι μπερδεμένοι. Δεν ξέρουν τι πρέπει να κάνουν. Έχουν πλέον εγκαταλείψει τα όπλα και χρησιμοποιούν τη διαίσθησή τους ως οδηγό.

Όμως ο ασφαλέστερος τρόπος για να προχωρήσουμε κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19 είναι να λάβουμε υπόψη τις συμβουλές που μας δίνουν οι εμπειρογνώμονες των κυβερνήσεων μας. Έχουν πολύ περισσότερες γνώσεις από εμάς. Και μπορεί να μην το κάνουν πάντα σωστά, αλλά θα το κάνουν πιο σωστά από ό, τι μπορεί να κάνει ο καθένας από εμάς. Αυτή είναι η στιγμή για να σταματήσουμε να νομίζουμε ότι είμαστε πιο έξυπνοι από τους διεθνείς εμπειρογνώμονες. Δεν είμαστε.

Εάν μένουμε στο σπίτι, είναι πιθανό να παρακινήσουμε 2-3 άλλους να μείνουν επίσης στο σπίτι. Αυτός είναι ο τρόπος με τον οποίο ο καθένας από εμάς μπορεί να κάνει τη διαφορά, όχι μόνο παρεμποδίζοντας τη διάδοση του ιού, αλλά επηρεάζοντας δυνητικά τους ανθρώπους σε όλο τον κόσμο για να μείνουν επίσης στο σπίτι.

Συμπερασματικά: Μείνετε στο σπίτι. Μην αφήνετε το μυαλό σας να σας ξεγελάσει υποθέτοντας ότι οι άνθρωποι που συνεχίζουν να βγαίνουν έξω χωρίς λόγο, είναι απαραιτήτως εγωιστές. Και, για να πείσετε τους άλλους να μείνουν στο σπίτι, το καλύτερο που μπορείτε να κάνετε είναι ... να μείνετε σπίτι.

Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα.