WELL BEING ΥΓΕΙΑ + ΔΙΑΤΡΟΦΗ

5 δίαιτες που καλό θα ήταν να αποφύγετε το 2022 - και γιατί


Τζουλιάννα Καρνέζη

22 Δεκεμβρίου 2021

5 δίαιτες που καλό θα ήταν να αποφύγετε το 2022 - και γιατί
pexels/daniela constantini
Εάν πίνω νερό με λεμόνι θα κάψω λίπος; Αν τρώω μόνο φρούτα ή σούπες θα αδυνατίσω; Ποιες τροφές να αποφεύγω σύμφωνα με την ομάδα αίματος μου; Αυτά και άλλα πολλά απασχολούν κατά καιρούς τους περισσότερους ανθρώπους.

Στον βωμό ενός καλλίγραμμου σώματος πολλοί είναι έτοιμοι να θυσιάσουν μέχρι και την υγεία τους, ακολουθώντας ακραία διατροφικά σχήματα. Γι' αυτό και στο σημερινό άρθρο θα αναλύσουμε ποιες γνωστές δίαιτες θα ήταν καλό να αποφύγετε το 2022 και γιατί.

Δίαιτα με βάση την ομάδα αίματος

Η θεωρία του Peter D’ Adamo είναι ότι μια τροφή μπορεί να μας παχύνει ή να μας αδυνατίσει ανάλογα με την ομάδα αίματος. Ο Peter D’ Adamo υποστηρίζει ότι αν ακολουθούμε μια διατροφή που αντιστοιχεί στην ομάδα αίματος μας, τότε βοηθάμε το σώμα μας να απαλλαχτεί από τις τοξίνες, χάνουμε κιλά και ρυθμίζουμε το μεταβολισμό μας.

Η παραπάνω πεποίθηση βασίζεται στις λεκτίνες, κάποιες ουσίες που έχουν μια ειδική δράση όταν έρθουν σε επαφή με μια συγκεκριμένη ομάδα αίματος. Σύμφωνα πάντα με το D’ Adamo, αν φάμε μια τροφή που έχει λεκτίνες οι οποίες δεν συμβαδίζουν με την δική μας ομάδα αίματος, επιβραδύνεται ο μεταβολισμός και δεν χάνουμε κιλά.

Για παράδειγμα ο D’ Adamo υποστηρίζει ότι όσοι ανήκουν στην ομάδα αίματος 0 πρέπει να ακολουθούνε μια διατροφή με βάση το κρέας και να αποφεύγουν τα όσπρια, τα γαλακτοκομικά και τα δημητριακά. Υπάρχουν ακόμα και θεωρίες σχετικά με τους τύπους μπαχαρικών που μπορεί κάποιος να χρησιμοποιήσει.

Τι συμβαίνει όμως στη πραγματικότητα; Ακολουθώντας το συγκεκριμένο πρόγραμμα διατροφής, είναι πολύ πιθανό να χάσετε βάρος, δεδομένου ότι είναι αρκετά περιοριστικό. Όμως, αν αποφεύγετε μια κατηγορία τροφίμων, όπως τα δημητριακά, τότε δεν είναι καλή ιδέα, κυρίως όσο αφορά την υγεία σας.

Και αυτό γιατί μπορεί μακροπρόθεσμα να εμφανίσετε ελλείψεις θρεπτικών συστατικών, όπως σίδηρος, ασβέστιο και άλλων που είναι απαραίτητα για την υγεία.

Επίσης, οι στερητικές δίαιτες αυξάνουν τις πιθανότητες εμφάνισης κατάθλιψης, μελαγχολίας και άγχους. Και ενώ το βάρος σας μπορεί να μειωθεί, το σίγουρο είναι ότι δεν μπορείτε να ακολουθήσετε τη συγκεκριμένη δίαιτα για πολύ καιρό, με αποτέλεσμα να ξαναπάρετε τα χαμένα κιλά με το που τη σταματήσετε.

Επιπλέον, η συγκεκριμένη δίαιτα δεν εξετάζει κάποιες ειδικές ασθένειες, όπως καρδιακές παθήσεις, υψηλή αρτηριακή πίεση, ή χοληστερόλη. Άρα, καλό είναι να μην ακολουθείται από κάποιον που θέλει να χάσει κιλά λόγω κάποιας ασθένειας, γιατί η ομάδα αίματος δεν παίζει κανένα ρόλο.

Δίαιτα Hey

Πρόκειται για τη δίαιτα που προωθεί τη λογική του «σωστού» συνδυασμού τροφών, ο οποίος σύμφωνα με τους ιδρυτές της βελτιώνει σημαντικά την πέψη και οδηγεί σε απώλεια βάρους.

Πιο συγκεκριμένα, η εν λόγω δίαιτα αποκλείει την πρόσληψη υδατανθράκων και πρωτεϊνών στο ίδιο γεύμα με το επιχείρημα ότι οι τροφές αυτές όταν συνδυάζονται δυσχεραίνουν τη διαδικασία της πέψης, προκαλώντας δυσάρεστες συνέπειες για την υγεία.

Η δίαιτα των συνδυασμών αποτελεί ένα πρόγραμμα διατροφής που στοχεύει στην προαγωγή της καλής υγείας του ατόμου μέσω του σωστού συνδυασμού τροφών. Για τον λόγο αυτό δεν υπάρχουν σαφώς καθορισμένα επίπεδα αναμενόμενης απώλειας βάρους, καθώς δεν επικεντρώνει την δράση της σε αυτό.

Σε γενικές γραμμές θα μπορούσαμε να πούμε ότι η όποια απώλεια που επιτυγχάνεται προέρχεται κυρίως από την βελτίωσης της μεταβολικής και πεπτικής λειτουργίας.

Επιπλέον σημαντική συμβολή στη μείωση του βάρους έχει ο περιορισμός της κατανάλωσης συγκεκριμένων κατηγοριών τροφίμων. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το γεγονός ότι η συγκεκριμένη δίαιτα προτείνει τον περιορισμό κατανάλωσης έτοιμου φαγητού και λευκής ζάχαρης, τροφές υψηλού θερμιδικού περιεχομένου που συχνά αποτελούν ακόμα και καθημερινή διατροφική επιλογή επιβαρύνοντας την ήδη αυξημένη ημερήσια θερμιδική πρόσληψη.

Οι συνδυασμοί τροφών που συνιστώνται για την δίαιτα των Συνδυασμών είναι:

  • Συνδυασμός πρωτεΐνης και λίπους.

  • Συνδυασμός αμύλου και λίπους.

  • Συνδυασμός λίπους και οξέος.

  • Συνδυασμός σακχάρου και οξέος.

  • Συνδυασμός αμύλου και αμύλου.

Οι συνδυασμοί τροφών που πρέπει να αποφεύγονται στην δίαιτα των Συνδυασμών είναι:

  • Συνδυασμός πρωτεΐνης και αμύλου.

  • Συνδυασμός αμύλου και σακχάρου.

  • Συνδυασμός αμύλου και οξέος.

  • Συνδυασμός πρωτεΐνης και οξέος.

  • Συνδυασμός λίπους και σακχάρου.

  • Συνδυασμός πρωτεΐνης και σακχάρου.

Ο συνδυασμός των τροφών στον οποίο βασίζεται η δίαιτα αυτή περιλαμβάνει όλες τις βασικές κατηγορίες των θρεπτικών ουσιών, οι οποίες είναι: οι πρωτεΐνες, τα λίπη, τα σάκχαρα, τα άμυλα και τα οξέα.

Η διατροφή αυτή βασίζεται στο συνδυασμό τροφών που αποδίδουν χαμηλά ποσοστά λίπους ώστε να επάγεται η καύση του υπάρχοντος. Η βασική αρχή στην οποία στηρίζεται είναι ότι όσο περισσότερο βάρος θέλει να χάσει κάποιος, τόσο περισσότερο θα πρέπει να τρώει.

Καθώς βασίζεται στην παραδοχή ότι το σώμα διατηρεί μνήμη του ποσού της τροφής που καταναλώνει καθημερινά και την προσαρμογή της καύσης ή της αποθήκευσης της τροφής, αναλόγως. Αυτό στοχεύει στο να «θεωρήσει» το σώμα πως έχει αρκετή τροφή και να αυξήσει τις καύσεις, διαδικασία που θα οδηγήσει σε μείωση του λίπους.

Αξιολόγηση της δίαιτας

Η αλήθεια όμως είναι ότι οι συνδυασμοί τροφίμων δεν έχουν νόημα για πολλούς λόγους. Καταρχάς το σώμα κάνει πολύ καλή δουλειά απελευθερώνοντας τα ένζυμα που απαιτούνται για την πέψη ενός γεύματος, ανεξάρτητα από το τι έχετε καταναλώσει. Με απλά λόγια, το σώμα σας παρέχει ό, τι χρειάζεται για να ολοκληρώσει τη δουλειά της διάσπασης της τροφής και της απορρόφησης των θρεπτικών ουσιών από το γαστρεντερικό σας σωλήνα στην κυκλοφορία του αίματος.

Επίσης πολλοί υποστηρικτές του συνδυασμού τροφίμων ισχυρίζονται ότι η μη τήρηση αυτού του μοτίβου οδηγεί σε αύξηση βάρους. Ωστόσο, εάν το φαγητό δεν έχει αφομοιωθεί σωστά, το αποτέλεσμα είναι η δυσαπορρόφηση, η οποία οδηγεί σε χαλαρά κόπρανα ή διάρροια και απώλεια βάρους και όχι η αύξηση βάρους.

Ένα ακόμη σημαντικό στοιχείο είναι πως οι δίαιτες που βασίζονται στον συνδυασμό τροφίμων δεν έχουν καμία επιστημονική βάση και δεν συστήνονται στο πλαίσιο ενός υγιούς τρόπου διατροφής.

Και, ενώ υπάρχει μόνο μια δημοσιευμένη μελέτη που έχει εξετάσει τον συνδυασμό τροφίμων, οι ερευνητές δεν βρήκαν σημαντική διαφορά στην ποσότητα απώλειας βάρους ή αλλαγών στη σύνθεση του σώματος μεταξύ των ατόμων που ακολούθησαν τις οδηγίες συνδυασμού τροφίμων και εκείνων που απλώς έτρωγαν μια ισορροπημένη διατροφή. Δεν υπήρξαν επίσης διαφορές στα επίπεδα σακχάρου στο αίμα ή ινσουλίνης νηστείας, ή στις συγκεντρώσεις ολικής χοληστερόλης και λίπους στο αίμα.

Αντιθέτως, μελέτες έχουν δείξει πως η κατανάλωση ενός πλήρους γεύματος που περιλαμβάνει όλες τις ομάδες τροφίμων αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο μιας ισορροπημένης διατροφής καθώς έτσι επιτυγχάνουμε την πρόσληψη μεγαλύτερου εύρους θρεπτικών συστατικών, μεγαλύτερο κορεσμό και μια ομαλή αύξηση των επιπέδων γλυκόζης στο αίμα.

Ωστόσο, ορισμένοι συνδυασμοί τροφίμων έχουν νόημα.

Είναι σημαντικό να αναφέρουμε ότι η απορρόφηση κάποιων θρεπτικών συστατικών όπως ο σίδηρος, το ασβέστιο και οι λιποδιαλυτές βιταμίνες (A, D, E, K) επηρεάζονται αρκετά από άλλα συστατικά των τροφίμων και για το λόγο αυτό είναι σκόπιμο να τα συνδυάζουμε σωστά.

Για παράδειγμα, μόνο το 2% έως το 20% του σιδήρου που βρίσκεται στις φυτικές τροφές, που ονομάζεται μη αιμικός σίδηρος, μπαίνει από το πεπτικό σύστημα στο αίμα σας. Όμως, η κατανάλωση μιας πηγής βιταμίνης C αυξάνει την απορρόφηση του μη αιμικού σιδήρου έως και έξι φορές.

Ένας άλλος έξυπνος συνδυασμός είναι το λίπος με τις λιποδιαλυτές βιταμίνες. Έχει αποδειχθεί ότι το λίπος αυξάνει σημαντικά την απορρόφηση λιποδιαλυτών βιταμινών και αντιοξειδωτικών στα φρούτα και τα λαχανικά. Σε μια μελέτη, οι ενήλικες απορρόφησαν σημαντικά περισσότερη β-καροτίνη τόσο από τη σάλτσα ντομάτας όσο και από τα καρότα όταν αυτά τα τρόφιμα συνδυάστηκαν με αβοκάντο, μια υγιή πηγή λίπους.

Επίσης οι πρωτεΐνες που περιέχονται σε φυτικά τρόφιμα όπως τα όσπρια είναι «χαμηλής βιολογικής αξίας» αφού τους λείπουν ένα ή δύο απαραίτητα αμινοξέα. Ο συνδυασμός αυτών των τροφίμων με αμυλούχα τρόφιμα που περιέχουν τα αμινοξέα αυτά μας δίνει τελικά υψηλής βιολογικής αξίας πρωτεΐνες.

Όμως εκτός από τις περιπτώσεις που ο συνδυασμός τροφίμων μπορεί να ενισχύσει την απορρόφηση των θρεπτικών ουσιών, μην εστιάζετε σε κανόνες σχετικά με τις τροφές που πρέπει και δεν πρέπει να τρώγονται μαζί.

Ο καλύτερος τρόπος για να βεβαιωθείτε ότι παίρνετε ένα ευρύ φάσμα θρεπτικών συστατικών είναι να επιλέξετε να καταναλώνετε μια ποικιλία τροφίμων και να συντονίσετε την πείνα, την πληρότητα και τα ενεργειακά στοιχεία για να αποφασίσετε πότε και πόσο θα φάτε.

Τσάι Detox και άλλα αποτοξινωτικά ροφήματα

Πολλοί διάσημοι του Hollywood, όπως η Kim Kardashian, η Khloe Kardashian και η Marnie Simpson ισχυρίζονται ότι χάνουν κιλά επειδή πίνουν κάποιο detox ρόφημα. Και ενώ μπορεί όλα αυτά τα αποτοξινωτικά ροφήματα να κυκλοφορούν εδώ και πάρα πολλά χρόνια, παρόλα αυτά δεν υπάρχει κάποιο μαγικό ρόφημα που να μας αδυνατίζει.

Επομένως, στην καλύτερη περίπτωση, θα ξοδέψει κανείς πολλά χρήματα σε προϊόντα που δεν θα αποδώσουν. Στη χειρότερη όμως μπορεί να υπάρξουν συνέπειες στην υγεία σας, όπως διάρροια, πόνοι στην κοιλιά, εντερικά προβλήματα.

Δίαιτες με μίγματα βοτάνων

Ο Πρίγκιπας Χάρι και η Πριγκίπισσα Eugenie αναφέρουν ότι χρησιμοποίησαν αυτά τα βότανα για να χάσουν τα περιττά κιλά. Υπάρχουν πολλά διαφορετικά προϊόντα προς πώληση και αυτό που υπόσχονται είναι η καταστολή της πείνας και η αποτοξίνωση του οργανισμού. Ένα παράδειγμα είναι μια σκόνη γλυκομαννάνης, την οποία πίνεις μαζί με νερό πριν από κάθε γεύμα με σκοπό να καταστείλει την πείνα.

Η BDA δηλώνει δύσπιστη απέναντι σε οτιδήποτε υπόσχεται θαυματουργά αποτελέσματα, διότι εύκολο αδυνάτισμα δεν υπάρχει. Αντιθέτως, το αδυνάτισμα θέλει κόπο και, για να διαρκέσει μακροπρόθεσμα, πρέπει να είναι αργό - επομένως χρειάζεται χρόνο.

Δίαιτα ζώνης

Δημιουργός της είναι ο Barry Sears, ερευνητής του ΜΙΤ στον τομέα της φαρμακευτικής. Η δίαιτα της ζώνης βασίζεται στη θεωρία ότι η παχυσαρκία οφείλεται στην αυξημένη έκκριση ινσουλίνης. Έτσι ο Sears προτείνει μια δίαιτα που αποτελείται από 30% πρωτεΐνες, 40% υδατάνθρακες και 30% λίπος.

Η δίαιτα ζώνης υπόσχεται απώλεια βάρους μέχρι και 5 κιλά την εβδομάδα, αλλά και μείωση των κινδύνων εμφάνισης χρόνιων παθήσεων, όπως διαβήτη, καρκίνο και καρδιακή νόσο και μεγαλύτερη διάρκεια ζωής. Η βασική δίαιτα διαρκεί δυο εβδομάδες, αλλά ο Sears την προτείνει για όλη μας τη ζωή.

Η δίαιτα ζώνης έχει 3 στάδια. Στο πρώτο στάδιο η διατροφή περιλαμβάνει πολλά φρούτα, λαχανικά, 8 ποτήρια νερό και μείωση των αμυλούχων τροφών. Είναι σημαντικό να υπάρχουν σνακ μεταξύ του πρωινού και του βραδινού και να καταναλώνεται λιγότερη τροφή στα κυρίως γεύματα. Επιτρέπεται η κατανάλωση μικρών ποσοτήτων άπαχης πρωτεΐνης.

Στο δεύτερο στάδιο το σώμα αρχίζει να συνηθίζει τη σύσταση των γευμάτων (40:30:30). Πρόκειται για το στάδιο εκείνο, κατά το οποίο ξεκινά η απώλεια λίπους, καθώς ο οργανισμός σας συνηθίζει την προτεινόμενη φόρμουλα ποσοστιαίας σύστασης των γευμάτων και είστε πλέον σε θέση να την εφαρμόσετε κανονικά με τη βοήθεια ενός θερμιδομετρητή. Το μόνο που χρειάζεστε είναι να προμηθευτείτε έναν θερμιδομετρητή, ο οποίος θα περιέχει και τη σύσταση των τροφίμων σε πρωτεΐνες, υδατάνθρακες και λίπη και βάσει αυτού να υπολογίζετε κάθε φορά τη σύσταση των γευμάτων σας σε όλα τα ανωτέρω στοιχεία.

Στο τρίτο στάδιο επιτυγχάνεται η απώλεια πολλών κιλών. Στο στάδιο αυτό οι υδατάνθρακες του ημερήσιου διαιτολογίου σας έχουν κύρια πηγή προέλευσης τα φρούτα και τα λαχανικά, ενώ παράλληλα μπορείτε να τους λαμβάνετε κι από άλλες πηγές, όπως από το ψωμί, μειώνοντας όμως σημαντικά τη συχνότητα χρησιμοποίησής τους με απώτερο σκοπό να μη σας δημιουργήσει πρόβλημα η παντελής τους έλλειψη.

Χρησιμοποιείτε δηλαδή τους υδατάνθρακες ως συμπληρωματικό – συνοδευτικό των γευμάτων σας. Ωστόσο, δεν πρέπει να ξεχνάτε ότι οι υδατάνθρακες αυτοί που λειτουργούν συμπληρωματικά των υπολοίπων δεν πρέπει να ξεπερνούν το ¼ των υδατανθράκων κάθε γεύματος.

Τροφές που αποφεύγονται είναι: υδατάνθρακες με υψηλό γλυκαιμικό δείκτη όπως ζυμαρικά, πατάτες, καρότο, μπανάνες και τροφές με κορεσμένα και trans λιπαρά.

Τροφές που συνιστώνται: Κοτόπουλο χωρίς δέρμα, γαλοπούλα, ψάρι, ασπράδια αυγών, γαλακτοκομικά χαμηλά σε λιπαρά, υδατάνθρακες με χαμηλό γλυκαιμικό δείκτη και τα καλά λιπαρά.

Η δίαιτα ζώνης τονίζεται η σημασία του ωραρίου, για παράδειγμα το πρωινό πρέπει να λαμβάνεται μια ώρα μετά το πρωινό ξύπνημα και έπειτα ανάμεσα στα γεύματα να μεσολαβούν 4 με 5 ώρες.

Είναι επίσης υψηλή σε πρωτεΐνη γι αυτό και οδηγεί σε γρήγορη απώλεια κιλών. Σε γενικές γραμμές ενθαρρύνει την κατανάλωση μονοακόρεστων λιπαρών και την μείωση κορεσμένων και trans λιπαρών οξέων. Ωστόσο η κατανομή των θρεπτικών συστατικών στη συγκεκριμένη δίαιτα απέχει από τις παγκόσμιες συστάσεις.

Ένα από τα θετικά είναι ότι προτείνει κάθε γεύμα να περιλαμβάνει όλα τα μακροθρεπτικά συστατικά, πρωτεΐνες, υδατάνθρακες και λίπη. Τέλος η δίαιτα της ζώνης έχει διαφημιστεί πολύ και σίγουρα δεν είναι τόσο επικίνδυνη όσο άλλες ανορθόδοξες δίαιτες, ωστόσο η μακροχρόνια υιοθέτησή της καλό είναι να αποφεύγεται.

Και για να κλείσω θα ήθελα να αναφέρω πως η ισορροπημένη διατροφή παρέχει επάρκεια σε ενέργεια και θρεπτικά συστατικά, με στόχο τη βελτιστοποίηση της υγείας, την αποφυγή διατροφικών ελλείψεων και τη μείωση του κινδύνου για χρόνια εκφυλιστικά νοσήματα. Λέγοντας όμως ισορροπημένη διατροφή δε σημαίνει ότι πρέπει να καταναλώνονται κάποια συγκεκριμένα τρόφιμα και να αποκλείονται κάποια άλλα.

Κανένα τρόφιμο δεν περιέχει όλα τα θρεπτικά συστατικά που έχουμε ανάγκη καθημερινά, γεγονός που υποδηλώνει τη σημασία της ύπαρξης ποικιλίας τροφίμων στο καθημερινό διαιτολόγιο. Η ισορροπία στη διατροφή είναι απλώς ένα ζήτημα σωστής κατανομής των γευμάτων και κυρίως των θρεπτικών συστατικών σε κάθε γεύμα.

Η ποικιλία στις τροφές και το μέτρο στις ποσότητες, συνιστούν μια ισορροπημένη και υγιεινή διατροφή για κάθε ηλικιακή ομάδα. Η τυπική μεσογειακή δίαιτα, η οποία βασίζεται στην ποικιλία των τροφών και τη σωστή κατανομή των γευμάτων, συνιστά πρότυπο ισορροπημένης διατροφής.

Οι διατροφικές ανάγκες του κάθε ανθρώπου μεταβάλλονται ανάλογα με την ηλικία, το φύλο, το βαθμό της φυσικής δραστηριότητας, τις συνθήκες διαβίωσης ή την παρουσία κάποιας ασθένειας. Σε κάθε περίπτωση θα πρέπει να συνιστάται, ένα απολύτως εξατομικευμένο διαιτολόγιο.