Ας υποθέσουμε ότι είσαι ένας από τα εκατομμύρια ανθρώπους που ακολουθούν τις συμβουλές των δερματολόγων για να προστατεύσουν το δέρμα τους από τις ακτίνες UV που προκαλούν καρκίνο. Βάζεις σχολαστικά αντηλιακό σε μορφή σπρέι ή κρέμας κάθε φορά που βγαίνεις έξω. Και μετά βλέπεις μια αναφορά που λέει ότι τα συστατικά του αντηλιακού μπορεί στην πραγματικότητα να προκαλούν καρκίνο. Ξαφνικά, αρχίζεις να αντιμετωπίζεις με καχυποψία ένα προϊόν που πίστευες ότι σε προστάτευε. Είναι καλό να ερευνάτε τους ισχυρισμούς και να δίνετε προσοχή στην επιστήμη πίσω από τα προϊόντα που χρησιμοποιείτε στο σώμα σας και στο σπίτι σας. Δείτε τι λέει η έρευνα για τον κίνδυνο καρκίνου από τη χρήση αντηλιακού.
Spoiler: Ο κίνδυνος καρκίνου από τη μη χρήση αντηλιακού είναι πολύ μεγαλύτερος από οποιονδήποτε πιθανό κίνδυνο από τα συστατικά του.
Υπάρχει σύνδεση μεταξύ αντηλιακού και καρκίνου;
Δεν υπάρχει καμία επιστημονική απόδειξη ότι η χρήση αντηλιακού προκαλεί καρκίνο. Τόσο η Αμερικανική Ακαδημία Δερματολογίας όσο και η Καναδική Δερματολογική Εταιρεία συστήνουν τη χρήση αντηλιακών για την προστασία από την έκθεση στις ακτίνες UV, οι οποίες προκαλούν περίπου το 80–90% των καρκίνων του δέρματος.
Δύο διαφορετικοί τύποι αντηλιακού
Τα ενεργά συστατικά στα χημικά αντηλιακά απορροφούν τις ακτίνες UV ώστε να μην βλάπτουν το δέρμα σου. Τα ενεργά συστατικά στα φυσικά (mineral) αντηλιακά μπλοκάρουν τις ακτίνες UV. Τα χημικά συστατικά διεισδύουν στο δέρμα και μπορούν να εισέλθουν στην κυκλοφορία του αίματος, ενώ τα φυσικά αντηλιακά δεν διεισδύουν πέρα από το εξωτερικό στρώμα του δέρματος.
Γιατί προέκυψαν ανησυχίες
Ένας από τους λόγους που οργανώσεις καταναλωτών εξέφρασαν ανησυχίες για τα χημικά αντηλιακά είναι ότι τα ενεργά συστατικά τους έχουν εντοπιστεί στο αίμα, στα ούρα και ακόμη και στο μητρικό γάλα μετά από μία μόνο χρήση. Αυτό σημαίνει ότι απορροφώνται από το δέρμα και κυκλοφορούν στο σώμα. Το 2019 και το 2020, η Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ (FDA) δημοσίευσε δύο αναφορές ζητώντας περισσότερα δεδομένα για τις επιδράσεις έξι χημικών συστατικών αντηλιακού που κυκλοφορούν συχνά:
- avobenzone
- oxybenzone
- octocrylene
- homosalate
- octisalate
- octinoxate
- ensulisole
Και τα έξι αυτά χημικά βρέθηκαν στο αίμα σε συγκεντρώσεις υψηλότερες από αυτές που θεωρεί η FDA ότι χρειάζονται περαιτέρω αξιολόγηση. Η FDA ζήτησε επίσης περισσότερα δεδομένα για άλλα συστατικά που δεν κυκλοφορούν συνήθως:
- cinoxate
- dioxybenzone
- meradimate
- padimate O
- sulisobenzone
Παρότι ζητήθηκαν περισσότερα δεδομένα, οι αναφορές δεν έδειξαν ότι η χρήση αντηλιακών με αυτά τα συστατικά είναι επικίνδυνη. Ωστόσο, επειδή τα στοιχεία δείχνουν απορρόφηση στο σώμα, η FDA θέλει περισσότερη έρευνα για τις πιθανές επιδράσεις τους.
Ποια είναι τα οφέλη της χρήσης αντηλιακού
Προστασία από έγκαυμα
Αν εφαρμόσεις τη σωστή ποσότητα αντηλιακού με SPF 30 ή μεγαλύτερο, το επαναφέρεις συχνά και δεν μένεις υπερβολικά στον ήλιο, προστατεύεις το δέρμα σου από το έγκαυμα. Τα αντηλιακά σε μορφή κρέμας ή λοσιόν συνήθως προσφέρουν καλύτερη προστασία από τα σπρέι. Τι σημαίνει SPF: Η Αμερικανική Ακαδημία Δερματολογίας συστήνει SPF 30 ή περισσότερο για έκθεση στον ήλιο. Ένα αντηλιακό με υψηλό SPF δεν διαρκεί περισσότερο από ένα με χαμηλό SPF — άρα χρειάζεται επανάληψη συχνά. Στοχεύστε σε επαναληπτική εφαρμογή κάθε δύο ώρες, ή πιο συχνά αν κολυμπάτε ή ιδρώνετε.
Προστασία από καρκίνο του δέρματος
Το πιο σημαντικό όφελος των αντηλιακών είναι η προστασία από τις ακτίνες UV που προκαλούν καρκίνο του δέρματος. Οι καρκίνοι του δέρματος είναι οι πιο συχνοί καρκίνοι .
Προστασία από φθορά του δέρματος
Οι ειδικοί εκτιμούν ότι περίπου το 80% της γήρανσης του προσώπου οφείλεται στην έκθεση στην υπεριώδη ακτινοβολία. Ο ήλιος προκαλεί πανάδες, ρυτίδες, απώλεια σφριγηλότητας, χαλάρωση και τραχιά υφή. Ένα ευρέος φάσματος αντηλιακό προστατεύει από αυτή τη φθορά και την πρόωρη γήρανση.
Ποιοι είναι οι πιθανοί κίνδυνοι χρήσης αντηλιακού
Αν και δεν υπάρχουν αποδείξεις ότι τα αντηλιακά προκαλούν καρκίνο, ορισμένες μελέτες έχουν δείξει πιθανά ζητήματα με συγκεκριμένα συστατικά.
Ορμονική διαταραχή
Η oxybenzone θεωρείται ενδοκρινικός διαταράκτης. Έχει επηρεάσει ορμονικά επίπεδα σε μελέτες σε ζώα, αλλά τα δεδομένα στους ανθρώπους είναι αντιφατικά. Ορισμένες μελέτες δείχνουν συσχέτιση με χαμηλότερη τεστοστερόνη σε νεαρούς άνδρες, αλλά χωρίς σαφή επίδραση στη γονιμότητα.
Νεφρική επιβάρυνση
Σε μία μελέτη βρέθηκαν υψηλότερες συγκεντρώσεις oxybenzone στα ούρα ατόμων με σημάδια νεφρικής βλάβης.
Αλλαγές στο βάρος γέννησης
Υπάρχουν αντικρουόμενα στοιχεία σχετικά με πιθανή σύνδεση της oxybenzone με αυξημένο βάρος γέννησης.
Αλλεργικές αντιδράσεις
Μπορεί να προκληθούν:
- Κοκκινίλα
- Εξανθήματα
- Πόνος
- Φαγούρα
- Απολέπιση
- Πρήξιμο
Επιπτώσεις στο περιβάλλον
Η oxybenzone και η octinoxate έχουν απαγορευτεί σε ορισμένες περιοχές (π.χ. Χαβάη) λόγω πιθανής βλάβης σε κοράλλια και θαλάσσια οικοσυστήματα. Ωστόσο, δεν υπάρχουν επαρκή στοιχεία ότι είναι επικίνδυνα για τον άνθρωπο.
Εν κατακλείδι ορισμένα συστατικά των αντηλιακών μπορούν να απορροφηθούν από το δέρμα, κάτι που έχει προκαλέσει ανησυχίες. Όμως δεν υπάρχει καμία επιστημονική απόδειξη ότι τα αντηλιακά αυξάνουν τον κίνδυνο καρκίνου. Αντίθετα, η προστασία από την UV ακτινοβολία και η μείωση του κινδύνου καρκίνου του δέρματος είναι πολύ μεγαλύτερη και αποδεδειγμένη. Η σωστή χρήση αντηλιακού παραμένει μία από τις πιο σημαντικές μορφές πρόληψης για την υγεία του δέρματος.
Ακολουθήστε το jenny.gr στο google news και μάθετε τα πάντα γύρω από τη διατροφή, τη γυμναστική, το σεξ και την ψυχική υγεία.