Σκάνδαλο στο καλύτερο εστιατόριο του κόσμου - Πρώην εργαζόμενοι καταγγέλουν τον Ρενέ Ρετζέπι για λεκτική και σωματική κακοποίηση

Κάποτε κατείχε τον τίτλο του καλύτερου εστιατορίου στον κόσμο, σήμερα, το Noma της Κοπεγχάγης βρίσκεται στο επίκεντρο της προσοχής, καθώς δεκάδες πρώην εργαζομένοι καταγγέλουν τον ιδρυτή και σεφ του εστιατορίου, Ρενέ Ρετζέπι, για λεκτική και σωματική κακοποίηση.

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με έρευνα της εφημερίδας The New York Times, οι πρώην εργαζόμενοι του Noma ισχυρίζονται πως ο Ρενέ Ρετζέπι επέβαλλε βίαιες τιμωρίες και κακοποιούσε λεκτικά τους εργαζομένους του.

LIFE NOW

Σοκ στην Καλιφόρνια: Δασκάλα φέρεται να έδωσε σε παιδιά καραμέλες με κάνναβη για να «γιορτάσουν» γενέθλια

Το περιστατικό του 2014

Σύμφωνα με τις κατηγορίες, σε περιστατικό που συνέβη τον Φεβρουάριο του 2014, ο Ρενέ Ρετζέπι φέρεται να διέταξε όλο το προσωπικό της κουζίνας να τον ακολουθήσει έξω από το εστιατόριο και να σχηματίσουν έναν κύκλο, για να επιπλήξει έναν sous-chef που έπαιζε μουσική στην κουζίνα η οποία δεν του άρεσε.

Στη συνέχεια, ο Ρενέ Ρετζέπι φέρεται να τον χτύπησε στα πλευρά και να φώναξε πως κανείς δεν θα επέστρεφε εντός του εστιατορίου, μέχρι ο sous-chef να έλεγε, δυνατά, πως του άρεσε να κάνει στοματικό σε DJs. Ο εργαζόμενος τελικά υπάκουσε και το προσωπικό επέστρεψε στην κουζίνα, σύμφωνα με τους Times.

Μία σεφ, που αναφέρεται μόνο ως Αλίσια, δήλωσε πως «το να πηγαίνεις στη δουλειά έμοιαζε σαν να πηγαίνεις στον πόλεμο. Έπρεπε να αναγκάζεις τον εαυτό σου να είναι δυνατός, να μη δείχνεις φόβο».

Παρ’όλο που εδώ και χρόνια έχουν αναφερθεί κατηγορίες εις βάρος του Ρενέ Ρετζέπι, σύμφωνα με τους Times, ο Τζέισον Ιγκνάσιο Γουάιτ, πρώην επικεφαλής του εργαστηρίου ζύμωσης του Noma, ανέφερε τον περασμένο μήνα στο Instagram, πως κατά τη διάρκεια των τριών χρόνων που εργάστηκε εκεί είδε αμέτρητα περιστατικά κακοποίησης στο εστιατόριο.

Η εφημερίδα ανέφερε ότι μίλησε με 35 πρώην εργαζόμενους του Noma, οι οποίοι περιέγραψαν περιστατικά μεταξύ 2009 και 2017 όπου ο Ρενέ Ρετζέπι φέρεται να γρονθοκοπούσε εργαζομένους στο πρόσωπο, να τους τρυπά με εργαλεία και σκεύη, να τους σπρώχνει βίαια πάνω σε τοίχους και να τους κακοποιεί ψυχολογικά με εκφοβισμό, καθώς και να τους γελοιοποιεί δημόσια.

Ένα ακόμη περιστατικό που αναφέρθηκε, συνέβη το 2011, όταν ένας ανώνυμος πρώην μάγειρας είπε ότι ο Ρενέ Ρετζέπι παρατήρησε πως είχε αφήσει ένα μικροσκοπικό σημάδι από τσιμπιδάκι σε ένα πέταλο λουλουδιού την ώρα που το τοποθετούσε πάνω σε ένα πιάτο. Ο Ρετζέπι φέρεται να τον άρπαξε από τα λουριά της ποδιάς του και να τον πέταξε πάνω στον τοίχο, πριν τον χτυπήσει δύο φορές στο στομάχι. Ο μάγειρας πρόσθεσε ότι ο ιδρυτής του Noma του είχε επιτεθεί αμέτρητες φορές όσο εργαζόταν εκεί.

Μια άλλη σεφ θυμήθηκε ότι αποταμίευε για έναν χρόνο και πούλησε ακόμη και το αυτοκίνητό της ώστε να μπορέσει να δεχτεί δουλειά στο Noma το 2013, καθώς πολλοί εργαζόμενοι του εστιατορίου δεν πληρώνονταν. Υποστήριξε ότι ένα βράδυ κατά τη διάρκεια του σέρβις ο Ρενέ Ρετζέπι την είδε να χρησιμοποιεί το κινητό της τηλέφωνο - κάτι που απαγορευόταν κατά τις ώρες εργασίας. Η ίδια όμως είπε ότι το χρησιμοποιούσε για να χαμηλώσει τη μουσική στο εστιατόριο, μετά από αίτημα ενός πελάτη.

Ισχυρίστηκε ότι, χωρίς να πει τίποτα, ο Ρενέ Ρετζέπι γύρισε και τη χτύπησε στα πλευρά, με αποτέλεσμα να πέσει πάνω σε έναν μεταλλικό πάγκο και να τραυματίσει το ισχίο της.

Ο Ρενέ Ρετζέπι, που έχει επαινεθεί από προσωπικότητες όπως ο Άντονι Μπουρντέν, έχει βραβευτεί με τρία αστέρια Michelin για τη δουλειά του στην υψηλή γαστρονομία και τη βιώσιμη διατροφή, και έχει επίσης χριστεί ιππότης από τη βασίλισσα της Δανίας - είχε ζητήσει στο παρελθόν συγγνώμη για ανάρμοστη συμπεριφορά στον χώρο εργασίας, μετά από σκηνές όπου τον έδειχναν να φωνάζει στους εργαζομένους του στο ντοκιμαντέρ του 2008 «Noma at Boiling Point».

Σε δήλωση που έδωσε στο People το Σάββατο, ο Ρενέ Ρετζέπι είπε ότι απομακρύνθηκε από τη καθημερινή λειτουργία του εστιατορίου όταν το Noma έκλεισε και ότι έχει «βρει καλύτερους τρόπους να διαχειρίζεται τον θυμό του» μετά από θεραπεία, προσθέτοντας ότι αναλαμβάνει την ευθύνη και συνεχίζει να προσπαθεί να γίνει καλύτερος. «Πριν από μια δεκαετία άρχισα να μιλάω ανοιχτά για τη συμπεριφορά μου στην κουζίνα - τις εκρήξεις θυμού, την οργή και μερικές φορές ακόμη και τη σωματική επιθετικότητα, όταν φώναζα και έσπρωχνα ανθρώπους, ενεργώντας με τρόπους που είναι απαράδεκτοι. Δεν μπορούσα να διαχειριστώ την πίεση. Μικρά λάθη μού φαίνονταν τεράστια και αντιδρούσα με τρόπους για τους οποίους σήμερα μετανιώνω βαθιά

Παρότι δεν αναγνωρίζω όλες τις λεπτομέρειες αυτών των ιστοριών, βλέπω αρκετά στοιχεία της παλιάς μου συμπεριφοράς ώστε να καταλάβω ότι οι πράξεις μου έβλαψαν ανθρώπους που εργάστηκαν μαζί μου. Σε όσους υπέφεραν υπό την ηγεσία μου, την κακή μου κρίση ή τον θυμό μου, ζητώ βαθιά συγγνώμη».

Ορισμένοι πρώην σεφ δήλωσαν στους Times ότι, παρότι έζησαν τραυματικές εμπειρίες δουλεύοντας με τον Ρενέ Ρετζέπι, δεν μετανιώνουν που εργάστηκαν στο Noma λόγω της κληρονομιάς και της πολιτιστικής σημασίας του εστιατορίου. «Ήταν σαν να δουλεύαμε σε ένα τμήμα επειγόντων περιστατικών ή σε ένα υποβρύχιο που βυθιζόταν», είπε στους Times ένας σεφ ονόματι Μπεν, που εργαζόταν στο Noma το 2012. «Ήταν κόλαση, αλλά έμαθα τόσα πολλά που δεν μπορώ να πω ότι το μετανιώνω».

Ο οργανισμός Noma σήμερα επικεντρώνεται στην πώληση πολυτελών ειδών κουζίνας και στη δημιουργία pop-up γαστρονομικών εμπειριών - συμπεριλαμβανομένης μιας επερχόμενης εκδήλωσης στο Λος Άντζελες, όπου αναφέρεται ότι το δείπνο θα κοστίζει 1.500 δολάρια ανά άτομο.