Γιατρός από το Ηνωμένο Βασίλειο εξηγεί: Πώς και πόσο επηρεάζει η διατροφή μας την εμφάνιση του καρκίνου του μαστού

Έλενα Κρητικού
Σάββατο, 23 Οκτωβρίου 2021

Σύμφωνα με επιστήμονες του Cambridge, υπάρχουν βάσιμες ενδείξεις πως το φαγητό που φιλοξενείται στο πιάτο μας, συνδέεται με την εμφάνιση του καρκίνου στη ζωή μας. Πρόκειται για μύθο, αλήθεια ή η πραγματικότητα είναι κάπου στη μέση; 

Ένας από τους μύθους, που επικρατούν και διαδίδονται με ταχύτητα φωτός γύρω από τον καρκίνο του μαστού, είναι ότι εάν μια γυναίκα έχει «υγιές» σωματικό βάρος, αθλείται συχνά και καταναλώνει περιορισμένο αλκοόλ, δεν πρέπει να έχει κανέναν λόγο ανησυχίας.

H αλήθεια πίσω από τον πιο διαδεδομένο μύθο είναι ότι παρά το γεγονός πως οι παραπάνω συνήθειες μπορεί να μειώσουν σημαντικά τις πιθανότητες εμφάνισης της νόσου, δεν μπορούν σε καμία περίπτωση να τις μηδενίσουν.

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, κάθε χρόνο διαγιγνώσκονται περισσότερες από 1.600.000 γυναίκες παγκοσμίως με καρκίνο του μαστού. Στην Ευρώπη, νοσούν περισσότερες από 450.000 γυναίκες κάθε χρόνο, με τις 140.000 να χάνουν τη ζωή τους. 1 στις 8 γυναίκες παγκοσμίως θα παρουσιάσει καρκίνο του μαστού σε κάποια φάση της ζωής της, ενώ αποτελεί την 1η αιτία θανάτου από καρκίνο στις γυναίκες. Στην Ελλάδα, διαγιγνώσκονται 6.000 γυναίκες ετησίως. Τα καλά νέα είναι ότι τα ποσοστά θνησιμότητας έχουν μειωθεί κατά πολύ από τη δεκαετία του '80 και μετά, τότε που δημιουργήθηκαν προγράμματα ανίχνευσης του καρκίνου στα πρώτα στάδια.

Πέρα από τα νούμερα, το πιο σημαντικό είναι η ψυχολογία μιας γυναίκας, η οποία μόλις έμαθε ότι έχει καρκίνο του μαστού, και όπως φαίνεται, συχνά αντιμετωπίζει έναν από τους βασικότερους προβληματισμούς. «Τρέφομαι υγιεινά, έχω φυσιολογικό βάρος, κάνω γυμναστική και πίνω σπάνια. Γιατί διαγνώστηκα με καρκίνο του μαστού;». Υπάρχουν πράγματι στοιχεία, που επιβεβαιώνονται από την ιατρική κοινότητα και αποδεικνύουν πως ο καλός τρόπος ζωής μπορεί πράγματι να θεωρηθεί ως τείχος προστασίας απέναντι στον καρκίνο. 

Ωστόσο, κανείς δεν μπορεί να εγγυηθεί ότι η ασθένεια δεν θα χτυπήσει ποτέ την πόρτα μας. Υπάρχουν αμέτρητα παραδείγματα ανθρώπων που τα έκαναν όλα σωστά αλλά παρόλα αυτά, αρρώστησαν. Αυτό συμβαίνει γιατί υπάρχουν κάποιοι παράγοντες που είναι δυστυχώς απρόβλεπτοι. Αυτό που μπορούμε να κάνουμε όμως, όλες οι γυναίκες, είναι τακτικό έλεγχο, αυτοεξέταση και προσεκτική παρατήρηση ενδεχόμενων αλλαγών στο στήθος μας. 

Τι μπορούμε όμως να κάνουμε με τον τρόπο της διατροφής μας; «Η υπερβολική κατανάλωση ζάχαρης μπορεί να προκαλέσει όλα τα είδη καρκίνου, όχι μόνο καρκίνο του μαστού» και αυτός μάλλον είναι ένας ακόμη μύθος που εξαπλώνεται με ταχύτητα. Η αλήθεια είναι ότι δεν υπάρχουν επαρκή επιστημονικά στοιχεία που να συνδέουν την κατανάλωση της ζάχαρης με την εμφάνιση της νόσου. Αυτό που φαίνεται να ισχύει είναι ότι ο διαβήτης αυξάνει τις πιθανότητες εμφάνισης καρκίνου του μαστού και των υπόλοιπων μορφών. 

Σύμφωνα με επιστήμονες του Cambridge, υπάρχουν πράγματι βάσιμες ενδείξεις πως το φαγητό που φιλοξενείται στο πιάτο μας, συνδέεται με την εμφάνιση του καρκίνου στη ζωή μας. Ωστόσο, στο διαδίκτυο μπορεί κανείς να βρει πέρα από αλήθειες, και μύθους, όπως οι παραπάνω. Υπάρχουν άραγε με βάση τις ιατρικές έρευνες, τροφές που μας θωρακίζουν, αλλά και τροφές που θεωρούνται απαγορευτικές και επιταχύνουν την εμφάνιση της νόσου; 

Με αφορμή τα δικά μας ερωτηματικά αλλά και των περισσότερων γυναικών, επικοινωνήσαμε με την Διευθύντρια Επείγουσας και Εσωτερικής Παθολογίας του Hull University Teaching Hospitals στο Ηνωμένο Βασίλειο, Αναπληρώτρια Διευθύντρια του Ινστιτούτου Ιατρικής Εκπαίδευσης και Κλινικής Προσομοίωσης, (Hull), και Σύμβουλο Διατροφής και Υγείας, Dr Ειρήνη Κασφίκη, για να μάθουμε περισσότερα για το πώς και σε ποιον βαθμό, η διατροφή επηρεάζει τις πιθανότητες να νοσήσουμε με καρκίνο του μαστού.

Η σχέση ανάμεσα στις διατροφικές μας επιλογές και τον καρκίνο του μαστού τελικά, είναι αρκετά ευδιάκριτη και σαφής. Σύμφωνα με τη γιατρό, αυτό που έχει διαπιστωθεί επιστημονικά είναι πως «η διατροφή μειωμένων λιπαρών σε εμμηνοπαυσιακές γυναίκες συνδέεται με καλύτερη πρόγνωση καρκίνου του μαστού». Εάν υπάρχει επίσης, ένα είδος διατροφής που θα μπορούσε να αποδειχθεί ιδιαίτερα «προστατευτικό», αυτό είναι η Μεσογειακή διατροφή καθώς όπως τονίζει: «Πρόκειται για μια διατροφή πλούσια σε ψάρια, ελαιόλαδο, φρούτα και λαχανικά. Οι έρευνες έχουν δείξει πράγματι ότι η μεσογειακή δίαιτα δρα προστατευτικά κατά ορισμένων καρκίνων του μαστού».

Σχετικά με την κατανάλωση φρούτων και λαχανικών, σύμφωνα με την Dr Κασφίκη, «Άλλες έρευνες δείχνουν προστασία κατά ορισμένων τύπων καρκίνου του μαστού, άλλες δεν έχουν ξεκάθαρο συμπέρασμα. Η ιατρική κοινότητα, όπως και εγώ, συμβουλεύουμε υπέρ της κατανάλωσης αφθονίας φρούτων και λαχανικών. Εκείνο που έχει αποδειχθεί σε πολλές μελέτες ότι μειώνει τις πιθανότητες εμφάνισης καρκίνου του μαστού, είναι η διατροφή πλούσια σε φρούτα και λαχανικά, όσπρια και πρώτες ύλες ολικής άλεσης σε συνδυασμό με μειωμένη πρόσληψη λιπαρών».

Στο ερώτημα εάν υπάρχει κάποια «ευεργετική» τροφή- ασπίδα για τον οργανισμό, η ίδια απαντά: «Υπάρχουν λίγες έρευνες που δείχνουν μέχρι στιγμής ότι η προσθήκη της σόγιας στη δυτική διατροφή έχει θετικές επιπτώσεις στην προστασία κατά του καρκίνου. Χρειάζονται παραπάνω μελέτες για να βγάλουμε σίγουρο συμπέρασμα, αλλά τα αποτελέσματα μέχρι στιγμής είναι θετικά»

Προστατευτική κατά του καρκίνου του μαστού θεωρείται και «η πρόσληψη φυτικών ινών». Όπως εξηγεί: 

«Κάθε 10 γρ. φυτικών ινών παραπάνω την ημέρα έχουν συνδεθεί με μείωση του ποσοστού εμφάνισης καρκίνου του μαστού κατά 4% - δηλαδή η πρόσληψη 30γρ. φυτικών ινών ημερησίως μπορεί να μειώσει τον σχετικό κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του μαστού κατά 12%»

Αναφορικά με τις «επιζήμιες» τροφές; Ποια θεωρείται η πιο καταστροφική; «Το κόκκινο κρέας και τα αλλαντικά έχουν συνδεθεί με αύξηση πιθανότητας εμφάνισης καρκίνου του μαστού».

Παρόλο που η ισορροπημένη διατροφή κάθε γυναίκας εξαρτάται από την ηλικία της και το ορμονικό της προφίλ, ένα αδρό παράδειγμα κατάλληλης διατροφής, σύμφωνα με τη γιατρό, απευθύνεται στις γυναίκες που βρίσκονται στην εμμηνόπαυση ή λίγο πριν από την εμμηνόπαυση.

«Πρόκειται για μια παραλλαγή της μεσογειακής με υψηλότερο ποσοστό φυτικών ινών, φρούτων και λαχανικών, μείωση ή και απόκλειση κόκκινου κρέατος ανάλογα με την ανάγκη σιδήρου της κάθε γυναίκας, μειωμένη πρόσληψη ελαιόλαδου και ξηρών καρπών, και την αποφυγή γαλακτοκομικών προϊόντων»

Παρόλο που η διατροφή και ο τρόπος ζωής μιας γυναίκας μπορεί να παίξουν σημαντικό ρόλο στην εμφάνιση οποιουδήποτε καρκίνου, είναι σημαντικό η ίδια να μάθει να διαχωρίζει τις αλήθειες από τους μύθους καθώς μόνο έτσι θα μπορέσει να αντιμετωπίσει τη νέα πραγματικότητα που συμβαίνει στο σώμα και την ψυχολογία της. 

Μπορείτε να διαβάσετε περισσότερα άρθρα για τον καρκίνο του μαστού εδώ

Δείτε ακόμη: Γυναίκες με καρκίνο του μαστού «μεταμορφώνονται» σε θεές με στόχο την αυτο-αγάπη