Το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών αλλάζει όνομα και μαζί του καταρρίπτονται 8 μεγάλοι μύθοι
Τζουλιάννα Καρνέζη
20 Μαΐου 2026
Το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών (PCOS) έχει ένα νέο όνομα: πολυενδοκρινές μεταβολικό σύνδρομο ωοθηκών (PMOS). Αξίζει, όμως να σημειωθεί ότι ο όρος PMOS δεν είναι ακόμη καθιερωμένος διεθνώς και προς το παρόν αποτελεί πρόταση/αντικείμενο ερευνητικής συζήτησης σε επιστημονικά περιβάλλοντα, χωρίς να έχει υιοθετηθεί ως επίσημη κλινική ονομασία. Η πάθηση αποτελεί εδώ και καιρό μία από τις πιο παρεξηγημένες ορμονικές διαταραχές και η σύγχυση αυτή δεν βοήθησε καθόλου ούτε από την ίδια την ονομασία της. Επηρεάζει περίπου 1 στις 8 γυναίκες παγκοσμίως και το PMOS εμφανίζεται όταν οι ωοθήκες —και σε ορισμένες περιπτώσεις τα επινεφρίδια— παράγουν υπερβολικές ποσότητες ανδρογόνων (ορμόνες φύλου όπως η τεστοστερόνη, που φυσιολογικά είναι υψηλότερες στους άνδρες).
Η νέα ονομασία, η οποία θα εφαρμοστεί σταδιακά μέσα στα επόμενα τρία χρόνια, περιγράφει με μεγαλύτερη ακρίβεια το PMOS ως μια σύνθετη ενδοκρινική και μεταβολική πάθηση, η οποία μπορεί να επηρεάσει τους εμμηνορροϊκούς κύκλους, τη γονιμότητα, το δέρμα, τα μαλλιά, το βάρος, τη διάθεση, τον ύπνο και τη μακροπρόθεσμη υγεία. Οι επίμονες παρανοήσεις γύρω από την πάθηση, συμπεριλαμβανομένης μιας που συνδέεται με τη λέξη «πολυκυστική» στην προηγούμενη ονομασία της, έχουν οδηγήσει σε χαμένες ευκαιρίες διάγνωσης, καθώς και σε φόβο και απογοήτευση για πολλές ασθενείς.
Εδώ είναι 8 συνηθισμένοι μύθοι για το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών
Μύθος #1: Οι κύστεις των ωοθηκών είναι το κύριο πρόβλημα
Η λέξη «πολυκυστική» στο όνομα έκανε το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών να ακούγεται σαν να αφορά κυρίως πολλές κύστεις στις ωοθήκες. Η λέξη «πολυενδοκρινές» μετατοπίζει την εστίαση σε αυτό που οι ειδικοί πλέον θεωρούν πιο κεντρικό: τις ευρύτερες ορμονικές και μεταβολικές αλλαγές. Το προηγούμενο όνομα εστίαζε κυρίως σε μία μόνο πτυχή — την αναπαραγωγική. Όμως, με τις εξελίξεις στην κατανόηση της πάθησης, το νέο όνομα είναι πιο περιεκτικό. Η γλώσσα που χρησιμοποιούνταν για να περιγράψει τις κύστεις προκαλούσε επίσης περιττή ανησυχία. Πολλοί άκουγαν τη λέξη «κύστη» και υπέθεταν ότι πρόκειται για κάτι ανώμαλο στην ωοθήκη που μπορεί να προκαλέσει πόνο, ρήξη ή να χρειαστεί θεραπεία.
Στην πραγματικότητα, η ωοθήκη στο σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών/PMOS δεν περιέχει «κύστεις» με την παθολογική έννοια, αλλά μικρά ανώριμα ωοθυλάκια, τα οποία είναι φυσιολογικές δομές μέσα στην ωοθήκη, αν και πολλές γυναίκες με PMOS έχουν περισσότερα ωοθυλάκια από τον μέσο όρο. Γι’ αυτό και το νέο όνομα έχει σημασία: δεν αφαιρεί το ωοθηκικό στοιχείο της πάθησης — απλώς ξεκαθαρίζει ότι εμπλέκονται και άλλοι παράγοντες.
Μύθος #2: Το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών είναι μόνο πρόβλημα περιόδου
Οι ακανόνιστες περίοδοι είναι ένας από τους πιο συχνούς λόγους που οι γυναίκες ανακαλύπτουν ότι μπορεί να έχουν σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών. Ωστόσο, η πάθηση μπορεί να έχει επιπτώσεις πολύ πέρα από τον εμμηνορροϊκό κύκλο. Ενώ το παλιό όνομα έκανε το σύνδρομο να μοιάζει κυρίως γυναικολογική διαταραχή, η ορμονική ανισορροπία που αποτελεί βασικό χαρακτηριστικό της μπορεί επίσης να επηρεάσει μεταβολικές λειτουργίες, οδηγώντας σε αντίσταση στην ινσουλίνη, αυξημένη χοληστερόλη και αυξημένη συσσώρευση λίπους στην κοιλιακή χώρα.
Μύθος #3: Εάν η περίοδός σας είναι ακανόνιστη, τότε πιθανότατα έχετε σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών
Υπάρχουν πολλές αιτίες για έναν ακανόνιστο κύκλο και το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών είναι μόνο μία από αυτές. Ένας φυσιολογικός κύκλος διαρκεί από 21 έως 35 ημέρες. Εκτός αυτού του εύρους, οι κύκλοι μπορεί να αποδιοργανωθούν λόγω παραγόντων όπως ο θηλασμός, οι ακραίες δίαιτες ή η υπερβολική άσκηση, η φλεγμονώδης νόσος της πυέλου, τα ινομυώματα της μήτρας και οι διαταραχές του θυρεοειδούς. Το στρες μπορεί επίσης να επηρεάσει σημαντικά. Εάν ο κύκλος σας έχει διάρκεια μικρότερη από 22 ημέρες ή μεγαλύτερη από 34 ημέρες, μιλήστε με τον γυναικολόγο σας. Ο γιατρός μπορεί να σας βοηθήσει να εντοπίσετε την αιτία μέσω εξέτασης και, αν χρειαστεί, επιπλέον εξετάσεων όπως αιματολογικός έλεγχος θυρεοειδούς.
Μύθος #4: Το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών είναι βασικά το ίδιο με την ενδομητρίωση
Το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών και η ενδομητρίωση έχουν κάποια κοινά χαρακτηριστικά, όπως ακανόνιστη περίοδος, ωοθηκικές κύστεις ή ωοθυλάκια και δυσκολία στη σύλληψη. Ωστόσο, οι βαθύτερες αιτίες και ο τρόπος που επηρεάζουν το σώμα είναι πολύ διαφορετικά. Η ενδομητρίωση εμφανίζεται όταν ιστός παρόμοιος με το ενδομήτριο αναπτύσσεται έξω από τη μήτρα, οδηγώντας σε πυελικό πόνο, πόνο κατά τη σεξουαλική επαφή και, σε ορισμένες περιπτώσεις, ενδομητριώματα ωοθηκών. Αυτές οι καλοήθεις κύστεις γεμάτες υγρό μπορεί να προκαλέσουν χρόνιο πόνο και υπογονιμότητα.
Μύθος #5: Όλες οι γυναίκες με σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών έχουν υπερβολική τριχοφυΐα ή ακμή
Τα αυξημένα ανδρογόνα μπορεί να προκαλέσουν συμπτώματα όπως ακμή, υπερβολική τριχοφυΐα στο πρόσωπο ή στο σώμα και αραίωση μαλλιών στο τριχωτό της κεφαλής. Όμως το σύνδρομο δεν εκδηλώνεται με τον ίδιο τρόπο σε όλες τις γυναίκες. Μπορεί να εμφανιστεί υπερτρίχωση σε περιοχές όπως το άνω χείλος, το πηγούνι, το στήθος ή η κοιλιά, αλλά αυτό δεν ισχύει για όλες. Η ένταση και η ορατότητα των συμπτωμάτων διαφέρει σημαντικά από άτομο σε άτομο.
Μύθος #6: Το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών σημαίνει ότι δεν θα μπορέσετε να μείνετε έγκυος
Το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών μπορεί να δημιουργήσει δυσκολίες στη γονιμότητα, αλλά δεν σημαίνει ότι η εγκυμοσύνη είναι αδύνατη. Σε πολλές γυναίκες παρατηρείται σπάνια ή καθόλου ωορρηξία, κάτι που σημαίνει ότι το ωάριο απελευθερώνεται σπάνια και οι περίοδοι δεν είναι τακτικές, δυσκολεύοντας τη σύλληψη. Ωστόσο, η υπογονιμότητα που σχετίζεται με το σύνδρομο είναι συχνά αντιμετωπίσιμη. Υπάρχουν πολλές αποτελεσματικές θεραπείες που βοηθούν στην πρόκληση ωορρηξίας και στη σύλληψη, καθιστώντας το μια σχετικά θεραπεύσιμη μορφή υπογονιμότητας.
Μύθος #7: Το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών επηρεάζει μόνο άτομα με παχυσαρκία
Το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών μπορεί να εμφανιστεί σε άτομα με διαφορετικούς σωματότυπους και το βάρος δεν αποτελεί αξιόπιστο διαγνωστικό κριτήριο. Αν και η διαχείριση του βάρους αποτελεί μέρος της φροντίδας, για τις γυναίκες με PMOS μπορεί να είναι πιο σύνθετη διαδικασία από απλές συμβουλές του τύπου «φάε λιγότερο και κινήσου περισσότερο».
Μύθος #8: Το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών είναι μια ποινή ισόβιας κάθειρξης
Το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών μπορεί να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά, ιδιαίτερα όταν διαγνωστεί έγκαιρα. Οι θεραπείες πρώτης γραμμής εξαρτώνται από τα συμπτώματα και μπορεί να περιλαμβάνουν αλλαγές στον τρόπο ζωής, ορμονική αγωγή και φάρμακα που βελτιώνουν την ευαισθησία στην ινσουλίνη. Η θεραπεία εξατομικεύεται ανάλογα με τις ανάγκες και τους στόχους κάθε ατόμου. Για κάποια που προσπαθεί να συλλάβει, η προσέγγιση επικεντρώνεται στην αποκατάσταση της ωορρηξίας. Για άλλη που αντιμετωπίζει ακμή, τριχοφυΐα, ακανόνιστη αιμορραγία, αύξηση βάρους ή αντίσταση στην ινσουλίνη, το πλάνο διαφοροποιείται σημαντικά.
Ακολουθήστε το jenny.gr στο google news και μάθετε τα πάντα γύρω από τη διατροφή, τη γυμναστική, το σεξ και την ψυχική υγεία.