Η δημοφιλής μέθοδος μαγειρέματος που αυξάνει τον κίνδυνο καρκίνου
Τζουλιάννα Καρνέζη
17 Φεβρουαρίου 2026
Όλοι έχετε ακούσει για τη σημασία της υγιεινής διατροφής και για τα διατροφικά πρότυπα που επικεντρώνονται σε φυτικές τροφές και περιορίζουν τρόφιμα όπως το κόκκινο κρέας και τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα. Η κατανάλωση της δίαιτας του ουράνιου τόξου έχει δεκαετίες δεδομένων που υποστηρίζουν τα οφέλη της για τα πάντα, από την καλύτερη υγεία της καρδιάς έως τον χαμηλότερο κίνδυνο καρκίνου. Παρόλα αυτά, αυτό που τρώτε είναι μόνο ένα κομμάτι του παζλ, ειδικά όταν πρόκειται για την πρόληψη του καρκίνου. Αυτό που έχει επίσης σημασία είναι τι συμβαίνει με το φαγητό πριν φτάσει στο πιάτο σας. Μιλάμε για το πώς μαγειρεύετε το φαγητό σας.
Ο τρόπος που προετοιμάζετε το φαγητό σας μπορεί να αλλάξει τη χημική του σύνθεση. Πιο συγκεκριμένα ορισμένες μέθοδοι μαγειρέματος μπορούν να δημιουργήσουν επιβλαβείς ενώσεις, ενώ άλλες βοηθούν στη διατήρηση των θρεπτικών συστατικών και στη μείωση της φλεγμονής. Οι μικρές διαφορές στην προετοιμασία του φαγητού μπορούν να συσσωρευτούν με την πάροδο του χρόνου και να επηρεάσουν τη μακροπρόθεσμη υγεία, συμπεριλαμβανομένου του κινδύνου καρκίνου.
Επίσης η αλλαγή των τεχνικών μαγειρέματος μπορεί να έχει θετικό αντίκτυπο σε ολόκληρο το σώμα και να παρατείνει τη μακροζωία. Η επιλογή ασφαλέστερων τεχνικών μαγειρέματος σάς επιτρέπει να διατηρείτε τη θρεπτική αξία ελαχιστοποιώντας παράλληλα την έκθεση σε επιβλαβή υποπροϊόντα. Έτσι λοιπόν παρακάτω θα δούμε τη δημοφιλή μέθοδο μαγειρέματος που είναι καλύτερο να αποφεύγετε όσο το δυνατόν περισσότερο, και τι να κάνετε αντ' αυτού.
Η δημοφιλής μέθοδος μαγειρέματος που είναι καλό να περιορίσετε
Ένας τρόπος για να μειώσετε τον κίνδυνο καρκίνου είναι να αποφεύγετε σκόπιμα το κάψιμο τροφίμων, όπως στο κρέας και τα λαχανικά. Τα καμένα τρόφιμα, συμπεριλαμβανομένου του κρέατος, των φρούτων και των λαχανικών, μπορούν να παράγουν ετεροκυκλικές αμίνες (HCA) και πολυκυκλικούς αρωματικούς υδρογονάνθρακες (PAH), οι οποίοι μπορούν να προκαλέσουν βλάβη στο DNA στα κύτταρα, αυξάνοντας τον κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνων, ιδιαίτερα καρκίνου του παχέος εντέρου.
Οι υδρογονωμένες αρωματικές ίνες (HCAs) σχηματίζονται όταν οι μυϊκές πρωτεΐνες, όπως το κρέας, τα πουλερικά και τα ψάρια, εκτίθενται σε υψηλές θερμοκρασίες. Ενώ οι πολυκυκλικοί αρωματικοί υδρογονάνθρακες (PAHs) δημιουργούνται όταν το λίπος στάζει πάνω σε φλόγες ή θερμές επιφάνειες, παράγοντας καπνό που προσκολλάται στα τρόφιμα. Αν κατά λάθος καεί το φαγητό, δεν χρειάζεται απαραίτητα να πετάξετε ένα ολόκληρο μπρόκολο ή μια φέτα κοτόπουλο στα σκουπίδια. Μπορείτε όμως να κόψετε ή να ξύσετε όλα τα μαυρισμένα μέρη. Αυτές οι καμένες περιοχές περιέχουν συμπυκνωμένα HCA και PAH και δεν πρέπει να καταναλώνονται. Τι δεν πρέπει να κάνετε; Να πανικοβληθείτε. Δεν υπάρχει λόγος πανικού—απλά δεν χρειάζεται να κάνετε ρουτίνα αυτόν τον τρόπο μαγειρέματος.
Αν τρώτε καμένο φαγητό για μεγάλο χρονικό διάστημα, μπορεί να έχετε ανησυχίες και ερωτήσεις σχετικά με το αν διατρέχετε πλέον υψηλότερο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου. Επίσης, ίσως απλώς θέλετε να μάθετε πόσο καμένο φαγητό είναι υπερβολικό. Δεν υπάρχει σαφές όριο. Ο κίνδυνος φαίνεται να σχετίζεται με το πόσο συχνά και για πόσο καιρό εκτίθεται κάποιος μέσα στον χρόνο. Ένα περιστασιακό καμένο γεύμα είναι απίθανο να αυξήσει τον κίνδυνο καρκίνου, αλλά η καθιέρωση των καμένων τροφίμων σε τακτική συνήθεια μπορεί. Η καλύτερη επιλογή είναι να προετοιμάζετε το φαγητό διαφορετικά.
Ο τύπος πρωτεΐνης έχει επίσης σημασία
Το πρώτο βήμα για την ασφαλέστερη προετοιμασία γευμάτων είναι ο σχεδιασμός του μενού. Τα φρούτα και τα λαχανικά είναι εξαιρετικές επιλογές. Όσον αφορά την πρωτεΐνη , όμως, θα πρέπει να είστε διακριτικοί, ειδικά όταν διαχειρίζεστε τον κίνδυνο καρκίνου. Τα επεξεργασμένα κρέατα, συμπεριλαμβανομένου του μπέικον, του λουκάνικου και των αλλαντικών, μπορεί ναι είναι επικίνδυνα για την υγεία σας. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας έχει χαρακτηρίσει τα επεξεργασμένα κρέατα ως καρκινογόνες ουσίες Ομάδας 1.
Συμβουλές για ασφαλέστερο μαγείρεμα
Μόλις ορίσετε τη λίστα με τα ψώνια σας, θα πρέπει να καταλάβετε πώς να τα προετοιμάσετε. Παρακάτω θα δείτε μερικές στρατηγικές που μπορείτε να χρησιμοποιήσετε, οι οποίες δεν θα αυξήσουν τον κίνδυνο καρκίνου και μπορούν να βοηθήσουν στη διατήρηση των θρεπτικών συστατικών, όπως:
- Στον ατμό και βράσιμο για τη διατήρηση βιταμινών και αντιοξειδωτικών ενώσεων, την προώθηση της πεπτικότητας και την αποτροπή σχηματισμού HCA και PAH.
- Το απαλό ψήσιμο λαχανικών και άπαχων πρωτεϊνών σε χαμηλότερες, ελεγχόμενες θερμοκρασίες στον φούρνο βοηθά στην αποφυγή καπνού και άμεσης φλόγας που παράγουν HCA/PAH.
- Γρήγορο σοτάρισμα με ελάχιστο λάδι για μείωση του χρόνου μαγειρέματος και διατήρηση των θρεπτικών συστατικών και της υφής.
- Μαρινάρισμα με οξέα (λεμόνι, ξύδι, γιαούρτι) και βότανα κατά το ψήσιμο στη σχάρα για τη μείωση του σχηματισμού επιβλαβών ενώσεων.
- Χρησιμοποιήστε ελαιόλαδο και καρυκεύστε με βότανα, σκόρδο, εσπεριδοειδή και μπαχαρικά αντί να βασίζεστε στο βούτυρο και τις επεξεργασμένες σάλτσες.
Και αν κάτι καεί ενώ πειραματίζεστε με νέες μεθόδους μαγειρέματος στην κουζίνα; Απλώς ξύστε το και προσπαθήστε ξανά.
Ακολουθήστε το jenny.gr στο google news και μάθετε τα πάντα γύρω από τη διατροφή, τη γυμναστική, το σεξ και την ψυχική υγεία.